Biểu tượng Thiên Nhãn trong Đạo Cao Đài ở Việt Nam

[NGUYENTHITHUTHUY]

Định nghĩa: Quy trình gồm 7 bước:

Bước 1: Tìm các định nghiã hiện có về khái niệm “Thiên nhãn”.

+ wikipedia: Thiên nhãn có nghĩa là "mắt của Trời". Thông thường biểu tượng này tượng trưng cho Thượng Đế toàn năng, thấu rõ tất cả những hành vi của con người.
Theo đạo Cao Đài, Thiên Nhãn không thể hiểu đơn giản theo nghĩa đen là Mắt Trời, bởi vì Thượng Đế không có hình thể vật chất:
+ Thiên Nhãn là biểu tượng của trí huệ. Trí huệ đưa tâm trí trực tiếp vào giữa sự vật không thông qua quá trình phân tích, chọn lọc và phê phán. Nói một cách hình tượng là nhìn bằng một mắt. Nghĩa là khi quan sát thì người quan sát cùng vật bị quan sát là một. Vì thế khi nhìn bằng trí huệ, con người mới hiểu được biểu tượng Thiên Nhãn toàn diện.
+ Tín đồ Cao Đài còn xem Thiên Nhãn là biểu tượng của đại đồng. Họ cho rằng biểu tượng Thiên Nhãn ngụ ý "một", nghĩa là thống nhất. Nhưng không phải dùng mọi cách áp đặt quan điểm thống nhất lên người khác, bởi như thế là thống trị. Nếu trong tất cả các mối quan hệ, ai cũng có quan niệm: "Mọi tôn giáo là một, mọi dân tộc là một, mọi hệ tư tưởng là một" thì sẽ tránh được ngộ nhận, hiềm khích. Và thế giới sẽ trở thành một nơi tốt đẹp hơn nhiều.
+ Trong Kinh Ngọc Hoàng Thượng Đế: Thiên Nhãn với con mắt mở, để chúng ta luôn luôn nhớ rằng, bất cứ ta làm việc gì, Trời đều thấy rõ, không thể giấu giếm, cũng không thể sau nầy chối cãi được.

Bước 2: Phân tích từng định nghĩa theo yêu cầu của định nghĩa.
+ định nghĩa 1:
• ưu điểm: có tính khái quát cao.
• nhược điểm: nói quá rộng, không chi tiết.
+định nghĩa 2:
• ưu điểm: dễ hiểu
• nhược điểm: ý không đầy đủ, dài dòng.
+định nghĩa 3:
• ưu điểm: dễ hiểu.
• nhược điểm: không đầy đủ, dài dòng.
+ định nghĩa 4:
• ưu điểm: ngắn gọn, khái quát cao
• nhược điểm: mơ hồ, trừu tượng
=> tất cả các định nghĩa trên vẫn còn thiếu ý và chưa hoàn chính nên chưa thể sử dụng được.

Bước 3: Phân loại các định nghĩa, xác định những nét nghĩa chung có thể tiếp thu, những đặc trưng sai, thiếu….

Bước 4: Dựa vào kết quả bước 3, điều chỉnh bổ sung các đặc trưng cùng nội dung cụ thể với chúng
Quy khái niệm được định nghĩa vào một khái niệm rộng hơn nghĩa là biểu tượng thiên nhãn nói chung (bao gồm trên tất cả các lĩnh vực không chỉ đạo Cao Đài).

Bước 5: Xác định đặc trưng giống để quy khái niệm được định nghĩa vào.

Bước 6: Khu biệt khái niệm thiên nhãn (trong đạo Cao Đài) được định nghĩa với các khái niệm thiên nhãn khác. Tổng hợp thành một định nghĩa.

Bước 7: Lập sơ đồ cấu trúc để kiểm tra định nghĩa đã xây dựng có đáp ứng yêu cầu về hình thức và nội dung.