NGUYỄN HỮU NGHỊ (K8)
[center]
ĐỊNH NGHĨA “VĂN HOÁ TRUYỀN THỐNG”[/center]
Trong bài viết Văn hoá cổ truyền, văn hoá truyền thống và truyền thống văn hoá của một tác giả giấu tên đăng trên Tạp chí Văn hoá dân gian có nêu:
“Văn hoá truyền thống là khái niệm dùng để chỉ một cấu trúc văn hoá, chỉ văn hoá của các xã hội nông nghiệp truyền thống”.Ưu điểm: Về hình thức: Đây là một định nghĩa ngắn gọn (1 câu)
Về nội dung: Giúp người đọc hiểu được văn hoá truyền thống gắn liền với xã hội nông nghiệp truyền thống.
Nhược điểm: Về hình thức: Chưa rõ ràng, không nên dùng từ “là khái niệm” để chỉ khái niệm đang định nghĩa, trình bày như vậy là thừa. Khi nói Văn hoá truyền thống dùng để chỉ một cấu trúc văn hoá thì gây cho người đọc khó hiểu, còn nói Văn hoá truyền thống dùng để chỉ văn hoá của các xã hội nông nghiệp truyền thống thì chưa chính xác vì trong xã hội nông nghiệp truyền thống có những yếu tố văn hoá không phải là truyền thống.
Về nội dung: - Phạm vi bao quát của định nghĩa quá rộng so với khái niệm.
- Diễn đạt còn luẩn quẩn, mật mờ, rơi vào lỗi định nghĩa chứa “thùng rác” (vì có những yếu tố văn hoá trong xã hội nông nghiệp truyền thống không thể là văn hoá truyền thống được mà những yếu tố văn hoá này nhanh chóng bị mất đi, nó cũng có thể là mặt trái của văn hoá. Thông thường thì mặt phải của văn hoá, là những cái tốt, cái thích hợp tồn tại theo thời gian tạo thành văn hoá truyền thống, còm mặt trái thì bị bài trừ sau khi được sinh ra, nhưng dù là mặt phải hay mặt trái đi thì nó cũng là văn hoá).
Cái quý của định nghĩa này là đã chỉ ra những thuộc tính của văn hoá truyền thống phải gắn với xã hội nông nghiệp truyền thống và nằm trong một cấu trúc văn hoá rõ ràng.
Từ phân tích trên, đi đến định nghĩa văn hoá truyền thống như sau:
Ta chấp nhận với hai định nghĩa sau đây:
-
“Văn hoá là một hệ thống hữu cơ các giá trị vật chất và tinh thần do con người sáng tạo và tích lũy qua quá trình hoạt động thực tiễn, trong sự tương tác giữa con người với môi trường tự nhiên và xã hội”. (GS.TSKH Trần Ngọc Thêm)
-
“Truyền thống là thói quen hình thành đã lâu đời trong lối sống và nếp nghĩ, được truyền lại từ thế hệ này sang thế hệ khác”. (Tự điển Tiếng Việt của Viện Ngôn ngữ học do Hoàng Phê chủ biên).
Từ định nghĩa Văn hoá truyền thống (đã nêu ở trên), văn hoá, truyền thống đưa đến một định nghĩa mới về văn hoá truyền thống như sau:
Văn hoá truyền thống là một hệ thống những giá trị vật chất và tinh thần được con người trong xã hội nông nghiệp truyền thống sáng tạo và truyền lại từ thế hệ này sang thế hệ khác.[center]SƠ ĐỒ CẤU TRÚC CỦA ĐỊNH NGHĨA[/center]