Định nghĩa "tiểu thuyết"
-Bước 1: Các định nghĩa về tiểu thuyết đã có
Theo Từ điển Tiếng Việt (Viện nghiên cứu ngôn ngữ học - Hoàng Phê chủ biên): Tiểu thuyết là truyện dài bằng văn xuôi có dung lượng lớn với nhiều nhân vật hoạt động trong phạm vi lịch sử xã hội rộng lớn. [1]
Trong Từ điển thuật ngữ văn học do Lê Bá Hán - Trần Đình Sử - Nguyễn Khắc Phi (đồng chủ biên) định nghĩa: Tiểu thuyết là tác phẩm tự sự cỡ lớn có khả năng phản ánh hiện thực đời sống ở mọi giới hạn không gian và thời gian. Tiểu thuyết có thể phản ánh số phận của nhiều cuộc đời, những bức tranh phong tục đạo đức xã hội, miêu tả các điều kiện sinh hoạt giai cấp, tái hiện nhiều tính cách đa dạng.[2]
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia định nghĩa: Tiểu thuyết là một thể loại văn xuôi có
hư cấu thông qua
nhân vật, hoàn cảnh, sự việc để phản ánh bức tranh xã hội rộng lớn và những vấn đề của cuộc sống con người, biểu hiện tính chất tường thuật, tính chất kể chuyện bằng ngôn ngữ văn xuôi theo những chủ đề xác định. [
http://vi.wikipedia.org/wiki/Ti%E1%BB%8 ... %E1%BA%BFt.][3]
-Bước 2: Phân tích từng định nghĩa theo yêu cầu một định nghĩa
Xét theo yêu cầu của một định nghĩa thì định nghĩa [1] đạt yêu cầu về hình thức ngắn gọn, dễ hiều, định nghĩa [2], [3] dài dòng
Về nội dung: định nghĩa [1] tuy ngắn gọn nhưng chưa có phạm vi bao quát trùng với ngoại diên của đối tượng, Định nghĩa [2], [3] có những yếu tố thừa không cần thiết
-Bước 3: Phân loại các định nghĩa, chọn ra nét nghĩa chung nhất
+Định nghĩa [1]
Ưu điểm: ngắn gọn dễ hiểu
Nhược điểm: tính chính xác chưa cao
+Định nghĩa [2]
Ưu điểm: bao quát được phạm vi khái niệm
Nhược điểm: dài dòng, thừa những yếu tố "phản ánh hiện thực đời sống ". Truyện ngắn và truyện vừa cũng có thể có đặc điểm này. ngoài ra còn thừa các yếu tố: "những bức tranh phong tục đạo đức xã hội", "tái hiện nhiều tính cách đa dạng"
+Định nghĩa [3] cũng như định nghĩa [2], thừa những yếu tố không cần thiết: "hư cấu" , "những vấn đề cuộc sống con người", 'biểu hiện tính chất tường thuật, tính chất kể chuyện"
-Bước 4: Chọn những nét chung để làm định nghĩa mới
Nét chung của các định nghĩa là: tiểu thuyết là thể loại viết bằng "văn xuôi", có "dung lượng lớn"
-Bước 5: Định nghĩa sơ bộ
"Tiểu thuyết là thể loại văn xuôi có dung lượng lớn thể hiện ở dạng chương hồi và có khả năng phản ánh bức tranh xã hội con người một cách rộng lớn".
-Bước 6: Kiểm tra định nghĩa
Hình thức: ngắn gọn
Nội dung: không vi phạm các yêu cầu về nội dung một địng nghĩa