Mình nhận thấy đề cương làm 2 chương thì quá ngắn, khó viết, vì vấy mình sửa lại thành 3 chương, mọi người đọc và góp ý giúp nhéBÀI TẬP 3: Vận dụng tất cả những gì đã học để định vị đối tượng và lập đề cương chi tiết cho đề tài đã chọn.
Lập ĐỀ CƯƠNG
I. Dẫn nhập
1. Lý do chọn đề tàiTrong thời đại toàn cầu hóa ngày nay, khi các nền văn hóa được hòa quyện và giao thoa, chúng ta có rất nhiều phương thức để tìm hiểu về văn hóa đặc trưng của một đất nước nào đó thông qua ngôn ngữ, du lịch, văn học nghệ thuật, tín ngưỡng tôn giáo…, trong đó ẩm thực cũng là một yếu tố rất quan trọng trong văn hóa đời sống cộng đồng của một quốc gia.
Trung Quốc là một đất nước rộng lớn, dân số đông, có lịch sử truyền thống lâu đời, có nền văn hóa đặc sắc, chính vì vậy văn hóa ẩm thực của Trung Quốc cũng rất phong phú đa dạng. Trong một cuộc khảo sát nghiên cứu mới đây, tạp chí mạng Hotels. com , một trang mạng nổi tiếng và uy tín về dịch vụ du lịch của Mỹ đã bầu chọn Trung Quốc là một trong mười quốc gia có nền ẩm thực phong phú nhất thế giới (Trung Quốc đứng thứ tư sau Ý, Pháp, Nhật).
Người Việt Nam chúng ta có câu “Biết người biết ta, trăm trận trăm thắng”, ngày nay những quan hệ giao lưu giữa Việt Nam và các nước trong khu vực về lĩnh vực ngoại giao, kinh tế, văn hóa, giáo dục…chính là những “trận chiến” đó, vì vậy nghiên cứu văn hoá ẩm thực Trung Hoa để thấy được những giá trị nội hàm bên trong: chính là tư tưởng, phương cách tư duy, quan niệm về giá trị đạo đức, quan niệm về thế giới quan và nhân sinh quan…của dân tộc Trung Hoa, từ đó góp phần giúp cho chúng ta hiểu được nước láng giềng gần gũi về địa lý và có quan hệ lâu đời với chúng ta về nhiều phương diện nhất khiến cho công việc quan hệ ngoại giao, giao lưu văn hoá, kinh tế và du lịch…được thuận tiện hơn.
2. Mục đích nghiên cứu
[b]3. Lịch sử vấn đề4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu4.1. Đối tượng nghiên cứu[/b]
Nghiên cứu văn hóa ẩm thực truyền thống của Trung Hoa nhằm vẽ lên bức tranh về nguồn gốc, chức năng, ý nghĩa của văn hóa ẩm thực, thông qua đó hiện lên phương thức tư duy, quan niệm về thế giới quan, nhân sinh quan, hệ giá trị trong cuộc sống, …Vì vậy để đạt được mục đích trên, đối tượng nghiên cứu của chúng tôi là tư tưởng triết học trong văn hóa ẩm thực truyền thống của dân tộc Trung Hoa.
4.2.Phạm vi nghiên cứuVề không gian khảo sát: Không gian ở đây được hiểu theo nghĩa cụ thể là phân định theo địa lý đất nước Trung Quốc, chia theo thành từng vùng miền và theo đặc điểm của dân cư sinh sống.
Về chủ thể: Chúng tôi tiến hành khảo sát chủ thể là người Trung Hoa nói chung, có chia ranh giới theo vùng miền và đặc điểm trường phái ẩm thực riêng biệt, nhưng chủ thể phổ biến nhất là người dân tộc Hán sinh sống trên lãnh thổ Trung Hoa .
Về thời gian: Chúng tôi nghiên cứu tư tưởng triết học trong văn hóa ẩm thực truyền thống Trung Hoa, nên thời gian là khảo sát nguồn gốc của các phạm trù văn hóa từ thời kỳ cổ đại, có tiếp biến đến cận đại và hiện đại. Vì đặc điểm của văn hóa là luôn mang tính kế thừa nên chúng tôi sẽ nghiên cứu theo trình tự thời gian từ nguồn gốc cho đến hiện tượng, từ cổ đại cho đến hiện đại.
Về bình diện nghiên cứu: Đối tượng “Tư tưởng triết học trong văn hóa trong ẩm thực truyền thống Trung Hoa” dễ bị hiểu lầm thành những tư tưởng triết học trong triết học Phương Đông như “âm dương, ngũ hành, bát quái,…”, vì vậy chúng tôi xin nói rõ rằng phạm vi nghiên cứu của chúng tôi là những triết lý, những kinh nghiệm vừa mang tính dân gian vừa mang tính khoa học trong ẩm thực đã được dân tộc Trung Hoa đúc kết và phát triển liên tục trong suốt mấy ngàn năm lịch sử
Ngoài ra để làm rõ một phạm trù văn hóa nào đó, chúng tôi có thể sử dụng những luận điểm khoa học phương Tây tương ứng làm đối tượng so sánh, đối chiếu.
5. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn
[b]6. Phương pháp nghiên cứu và nguồn tư liệu7. Bố cục của luận văn[/b]
Luận văn dự kiến chia thành ba chương, với những nội dung cụ thể như sau:
Chương 1:Nghiên cứu về những vấn đề chung trong văn hoá ẩm thực phương Tây và phương Đông, tìm ra những điểm tương đồng và dị biệt trong văn hoá ẩm thực của hai nền văn hoá Đông Tây, từ đó là cơ sở lý luận cho những chương tiếp theo
Chương 2: Nghiên cứu chuyên sâu vào văn hoá ẩm thực Trung Hoa thông qua những phương pháp tiếp cận khác nhau, mục đích là tìm ra nguồn gốc , ý nghĩa, những giá trị tinh thần thể hiện trong văn hoá ẩm thực truyền thống Trung Hoa
Chương 3: Là phần chính của luận văn, chúng tôi sẽ tiến hành nghiên cứu những tư tưởng triết h ọc chứa trong văn hoá ẩm thực, từ đó hiểu được những phương thức tư duy, hệ giá trị trong tư tưởng, trong đời sống của dân tộc Trung Hoa
II. Nội dungCHƯƠNG 1:
NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ VĂN HÓA ẨM THỰC1.1.Văn hóa ẩm thực phương Tây
1.2. Văn hóa ẩm thực phương Đông
1.2.1. Văn hóa ẩm thực Việt Nam
1.2. 2.Văn hóa ẩm thực Trung Hoa
1.2.3. Văn hóa ẩm thực các quốc gia phương Đông khác
Tiểu kết:
CHƯƠNG 2:
CÁC PHƯƠNG PHÁP TIẾP CÂN VĂN HÓA ẨM THỰC TRUNG HOA2.1. Văn hóa ẩm thực Trung Hoa từ góc nhìn lịch sử
2.2.Văn hóa ẩm thực Trung Hoa từ góc nhìn địa lý
2.3.Văn hóa ẩm thực Trung Hoa từ góc nhìn tư tưởng tôn giáo, tư tưởng triết học và văn hóa dân tộc
Tiểu kết:
CHƯƠNG 3:
NHỮNG THÀNH TỐ TƯ TƯỞNG TRIẾT HỌC HÌNH THÀNH NÊN VĂN HÓA ẨM THỰC TRUNG HOA3.1. Khái niệm triết học
3.1.1. Triết học phương Tây
3.1.2. Triết học phương Đông
3.1.3. Tri ết h ọc v à tri ết l ý
3.2. Những thành tố tư tưởng triết học trong văn hoá ẩm thực Trung Hoa
3.2.1. Triết lý âm dương ngũ hành
3.2.1.1.Triết lý âm dương trong thực phẩm
3.2.1.2.Triết lý âm dương trong vũ trụ
3.2.1.3.Triết lý âm dương trong cơ thể con người
3.2.1.4.Triết lý ngũ hành
3.2.2.Triết lý thiên nhân hợp nhật
3.2.2.1.Quan niệm về con người và vũ trụ
3.2.2.2.Quan niệm về con người và thần linh
3.2.3.Triết lý trung hòa vi mỹ
3.2.4.Triết lý dĩ thực liệu bệnh
3.3. 3.2.5.Những tư tưởng triết lý khác trong văn hoá ẩm thực Trung Hoa
Tiểu kết:
I
II. Kết luận:3.
Tài liệu tham khảoTài liệu tiếng Trung:1. 《中国传统节日饮食习俗》,孟勇,中国物资出版社,2009年1月( “Tập tục ẩm thực lễ tết truyền thống Trung Quốc”, Mạnh Dũng, NXB Vật tư Trung Quốc,1/2009)
2. 《隐藏民族灵魂的符号——中国饮食象征文化论》,崔明安,云南大学出版社,2001年。(“Bàn về dấu hiệu ý nghĩa tượng trưng của ẩm thực Trung Quốc – dấu hiệu hồn dân tộc”, Thôi Minh An, Nhà xuất bản Vân Nam, 2001)
3. 《中国年节食俗》,王仁兴,北京旅游出版社,1987年。(“Tập tục những ngày lễ tết Trung Quốc”, Vương Nhân Hưng, NXB Du lịch Bắc Kinh, 1987)
4. 《中华民族饮食文化大观》,鲁克才,世界知识出版社,1992年4月。(“Tổng quan về văn hóa ẩm thực của dân tộc Trung Hoa”, Lỗ Khắc Tài , Nhà xuất bản Tri thức thế giới, 2/ 1992 )
5. 《传统节日中的饮食风俗》,李露露。中国国家博物馆研究所报。(“Phong tục ẩm thực trong ngày lễ tết Trung Quốc”, Lý Lộ Lộ, tạp chí phòng nghiên cứu viện bảo tàng quốc gia Trung Quốc)
6. 《岁时节日里的中国:古代社会生活图记 》,常建华 ,中华书局出版社。2005年11月。( “Những ngày lễ tết của Trung Quốc: Bức tranh sinh hoạt của xã hôi cổ đại”, Thường Kiến Hoa, Nhà xuất bản Trung Hoa thư cục, 11/ 2005 )
7. 《中国古代节日风俗》,韩养民、郭兴文,陕西人民出版社,1987年。(“Phong tục lễ tết cổ đại Trung Quốc”, Hàn Dưỡng Dân và Quách Hưng Văn, Nhà xuất bản Nhân dân Thiểm Tây, 1987)
8. 《中国古代节日文化》,宋兆麟、李露露,文物出版社,1991年。(“Văn hóa lễ tết thời cổ đại Trung Quốc”, Tống Diêu Lân và Lý Lộ Lộ, Nhà xuất bản Văn vật, 1991)
9. 《略论中国饮食文化的特点与功能》, 周全霞, 科教文汇报,2007年11月12日。(“Lược bàn về công năng và đặc điểm văn hóa của văn hóa ẩm thực Trung Quốc”, Châu Toàn Hà, báo Văn vựng Khoa giáo, 12/ 11/ 2007)
10. 《饮食文化的内涵及其特点》,林宪生,吉林人民出版社, 2007。(“Nội hàm văn hóa ẩm thực và đặc điểm của nó”, Lâm Tiên Sinh, Nhà xuất bản Nhân dân Khiết Lâm, 2007)
11. 《中国饮食文化》,吴澎,中国文化出版社,2006。(“Văn hóa ẩm thực Trung Quốc”, Ngô Bành, Nhà xuất bản Văn hóa Trung Quốc, 2006)
12. 《从文化人类学的角度看中国饮食文化研究》周全霞, 湖北经济学院学报,2004年2期。(“Nghiên cứu văn hóa ẩm thực Trung Quốc từ góc độ Văn hóa Nhân loại học”, Châu Toàn Hà, tạp chí Học viện kinh tế Hồ Bắc, kỳ 2 năm 2004)
13. 《中国饮食文化的象征符号——饮食象征文化的表层结构研究》,崔明安,历史理论研究,1995年4期。 (“Ký hiệu tượng trưng trong văn hóa ẩm thực Trung Quốc_Nghiên cứu kết cấu biểu hiện trong văn hóa tượng trưng ẩm thực Trung Quốc”, Thôi Minh An, Tạp chí Nghiên cứu lý luận lịch sử, kỳ 4 năm 1995)
14. 《博白客家节日饮食习俗的调查与研究——以龙潭镇大安村为个案》, 杨春华,广西师范大学硕士论文,2007年。(“Nghiên cứu và điều tra tập tục ẩm thực trong các ngày lễ tết của người Hẹ_ lấy người dân thôn Đại An, thị trấn Long Đàm làm đối tượng nghiên cứu”, Dương Xuân Hoa, Luận văn Thạc sĩ chuyên ngành dân tục (phong tục dân gian) học, ĐHSP Quảng Tây, Trung Quốc, 2007)
15. 《中国饮食文化的内涵》,张少飞,郑州航空工业管理学院学报,2005年第6期。(“Nội hàm văn hóa ẩm thực Trung Quốc”, Trương Thiếu Phi, Tạp chí Học viện Quản lý công nghiệp hàng không Trịnh Châu, kỳ 6 năm 2005)
16. 《中国文化饮食的哲学思想》,邓天杰、陈沼娟,上饶师范学院学报,2010年4月,第2期。 ( “Tư tưởng triết học trong văn hóa ẩm thực Trung Quốc”, Đặng Thiên Kiệt và Trần Húc Quyên, tạp chí khoa học Học viện Sư Phạm Thượng Hiểu, 4/2010, kỳ 2)
17. 《中国饮食象征文化的多义性》,崔明安,民间文学论坛,1996年第3期。(“Tính đa nghĩa trong văn hóa ẩm thực Trung Quốc”, Thôi Minh An, Tạp chí Diễn đàn văn học dân gian, kỳ 3 năm 1996)
18. 《中西传统节日饮食中的文化差异》, 吕雯雯,陕西师范大学学报,2009年7月。(“Sự khác biệt trong văn hóa ẩm thực lễ tết truyền thống giữa Phương Đông và Phương Tây”, Lữ Văn Văn, tạp chí khoa học ĐHSP Thiểm Tây, 7/2009)
Tài liệu tiếng Việt:1. Trần Ngọc Thêm, 1995 “Cơ sở văn hoá Việt Nam”, Đại học tổng hợp TPHCM
2. Trần Ngọc Thêm, 2001 “Tìm về bản sắc văn hoá Việt Nam”, NXB TPHCM
3. Nguyễn Nhã , 2009 “ Bản sắc ẩm thực Việt Nam”, NXB Thông Tấn.
4. Phan Kế Bính, 1915 “ Việt Nam phong tục”, NXB Văn học tái bản năm 2005
5. Xuân Huy (sưu tầm và giới thiệu) 2004 “ Văn hóa ẩm thực và món ăn Việt Nam”, NXB Trẻ.
6. Mai Khôi, 2001 “Văn hóa ẩm thực Việt Nam - Các món ăn Miền Bắc, Miền Trung, Miền Nam”, NXB Thanh Niên, TPHCM.
Website:1. Lương Việt Hải, “Văn hoá, triết lý và triết học”,
ww.vanhoahoc.vn/nghien-cuu/ly-luan-van-hoa-hoc/vhh-va-cac-khoa-hoc-giap-ranh/1126-luong-viet-hai-van-hoa-triet-ly-va-triet-hoc.html
2. Nguyễn Đình Thi, “ Nói chuyện triết lý”, nguồn từ tạp chí Tri tân, số 88, ngày 25 tháng 3, 1943, trang 10-11,
http://triethoc.edu.vn/vi/di-san-triet- ... 1_300.html3. Đặng Thiên Kiệt& Trần Húc Quyên, Lê Thị Hồng Nga dịch “Tư tưởng triết học trong văn hoá ẩm thực Trung Hoa”, tạp chí văn hoá và du lịch, số 11, tháng năm 2013
http://khoavanhoc-ngonngu.edu.vn/home/i ... 61&lang=vi4. Trần Văn Đoàn “Triết lý Việt trong văn hoá ẩm thực Việt—philosophy in the culture of eating ”, Hội Thảo Thường Niên của Viện Triết Đạo, The Annual Conference of The Vietnamese Institute of Philosophy and Religion,Los Angeles, 08-10 July 2005 và Washington, D.C., 15-17 July 2005
http://www.simonhoadalat.com/HOCHOI/TRI ... AmThuc.htm5.
http://philosophy.about.com/od/Philosop ... f-Food.htm6.
http://philosophynow.org/issues/31/Philosophy_and_Food7.
http://www.opendemocracy.net/ecology-fo ... e_1224.jsp8. 中国人过节的方法,
http://www.lemai.com.cn/article-1211.html9. 中国传统节日与饮食文化,http://www1.6park.com
10. 中国传统节日民俗与饮食文化,
http://wenku.baidu.com/view