gửi bởi fukisakine » Thứ 6 18/01/08 0:12
Mình chọn khái niệm cơ bản trong đề tài để định nghĩa. Mong thầy và các bạn góp ý.
Bước 1 :Tìm các định nghĩa hiện có về khái niệm. Có nghĩa là tỉm các định nghĩa về " tiết kiệm".
a) Theo "Tự điển Tiếng Việt 2006"- Hoàng Phê chủ biên- Viện ngôn ngữ học :
- "Tiết kiệm là sử dụng đúng mức, không phí phạm sức lực, của cải, thời gian"
- "Dành dụm được do chi tiêu đúng mức".
b) Theo " Tự điển Tiếng Việt" - Viện ngôn ngữ học Trung tâm KH&XHNVQG :
- "Tiết kiệm là giảm bớt hao phí không cần thiết, tránh lãng phí trong sản xuất, sinh hoạt".
- " Dành dụm được sau khi đã chi tiêu hợp lý những thứ cần thiết".
c) Theo " Tự điển Từ vả Ngữ "- Nguyễn Lân :
" Tiết kiệm là sử dụng hợp lý, không hoang phí".
d) Theo tự điển " Oxford Wordpower" :
- "Economize" là " to save money, time, fuel, etc; to useless Of st".
- " Economy" là " careful spending Of money, time, fuel, etc; trying to save, not waste st".
e) Theo " Quốc ngữ từ điển " - nhà xuất bản Obunsha của Nhật Bản :
" Tiết kiệm ( setsuyaku) " có nghĩa là " ngăn chặn, cắt giảm sự lãng phí tiền bạc, thời gian, sức lực, năng lượng...".
Ngoài ra trong một số quyển tự điển khác về Tiếng Việt, các định nghĩa về khái niệm " tiết kiệm" cũng tương tự như những định nghĩa trên.
Bước 2: Phân tích các định nghĩa trên theo yêu cầu của 1 định nghĩa
- Định nghĩa c : đúng nhưng chưa đủ, vì sẽ không hiểu "sử dụng hợp lý " cái gì.
- Định nghĩa b : đúng, khá đầy đủ, nhưng cụm từ " hao phí không cần thiết" sẽ trở nên rõ ràng hơn nếu là " sử dụng đúng mức, hợp lý ".
- Định nghĩa a : đúng, tương đối đầy đủ, nhưng " chi tiêu đúng mức" là chi tiêu như thế nào? Cụm từ này sẽ được giải thích rõ hơn bằng " chi tiêu hợp lý những thứ cần thiết trong sinh hoạt, sản xuất".
- Định nghĩa d, e : cũng có những ý như các định nghĩa a, b, c, nhưng không trọn vẹn trong 1 định nghĩa.
Bước 3 : Xây dựng định nghĩa mới
Từ sự phân tích trên, đưa ra định nghĩa hoàn chỉnh về " tiết kiệm" :
" Tiết kiệm là sử dụng đúng mức, không phí phạm sức lực, của cải, thời gian.
Là sự dành dụm được sau khi đã chi tiêu hợp lý những thứ cần thiết trong sinh hoạt, sản xuất".
Vì đã thành công trong việc xây dựng định nghĩa mới, nên bỏ qua bước 4.
Bước 5 : Quy khái niệm được định nghĩa vào 1 khái niệm rộng hơn ( cùng loại )
Là khái niệm " cần kiệm ". Bước này mong các bạn và thầy góp ý.
Bước 6 : Đặc trưng khu biệt khái niệm định nghĩa
- sử dụng hợp lý, cần thiết.
- dành dụm.
Bước 7 : Kiểm tra định nghĩa
- hình thức : tương đối ngắn gọn.
- yêu cầu về nội dung :
* cách diễn đạt 2 ý của định nghĩa trên trùng với ngoại diên của khái niệm.
* định nghĩa đưa ra không vòng quanh.
* định nghĩa đưa ra không diễn đạt mập mờ.
* không đưa ra định nghĩa bằng cách phủ định.