DIỄN ĐÀN VĂN HÓA HỌC

Nói đến Úc- một quốc gia “sinh sau đẻ muộn”, không thể không nhắc tới những vị chủ nhân “đặc biệt”- thổ dân Úc. Thổ dân Úc có một đời sống văn hóa vật chất lẫn tinh thần hết sức đặc sắc, và yếu tố chi phối nhiều nhất đó chính là tín ngưỡng của họ. Và đây cũng là lý do mà mình chọn đề tài này.

Tên đề tài: TÍN NGƯỠNG CỦA THỔ DÂN ÚC

1. Phân tích tên đề tài
- Có 2 từ/cụm từ khóa: Tín ngưỡng, thổ dân Úc
- Định tố 1: Úc
- Định tố 2: Từ xưa đến nay

2. Các cặp mâu thuẫn:
- Tôn giáo > < Tín ngưỡng
- Tín ngưỡng Thổ dân Úc > < Tín ngưỡng của các cư dân khác ( các cư dân Phương Đông).
- Tín ngưỡng của bộ lạc này của Thổ dân Úc > < Tín ngưỡng của bộ lạc khác của Thổ dân Úc.
- Sinh hoạt tín ngưỡng (tinh thần) > < sinh hoạt vật chất

3. Kiểm tra tính tương hiện, tương hóa, hướng hòa
- Tính tương hiện: Trong văn hóa vật chất lẫn tinh thần của Thổ dân Úc thể hiện rất rõ yếu tố tín ngưỡng của họ. Bên cạnh đó tín ngưỡng của Thổ dân Úc lại thể hiện lối sống và cũng bắt nguồn từ đời sống, đặc biệt là vật tổ thờ cúng. Trong sinh hoạt vật chất hiện rõ ra tín ngưỡng (cúng thần nông nghiệp...), trong sinh hoạt tín ngưỡng thể hiện rõ sinh hoạt vật chất (nghi lễ xoay quay cuộc sống sản xuất vật chất..).
- Tính tương hóa:. Tín ngưỡng quá thì sẽ dần tác động đến đời sống, trở thành một phần cuộc sống, của văn hóa. Ngược lại, đời sống cơ cực quá sẽ khiến con người dựa vào tín ngưỡng đề bù đắp tinh thần.
- Tính hướng hòa: Tín ngưỡng hướng con người đến với một thế giới tốt đẹp với những giá trị Chân-Thiện –Mỹ. Trong khi đó, văn hóa vật chất lẫn tinh thần mang theo màu sắc của tín ngưỡng để làm cho cuộc sống có ý nghĩa hơn. Tín ngưỡng và sinh hoạt vật chất luôn hướng về nhau hài hòa với nhau để tạo thành cuộc sống đa dạng, thành bản sắc văn hóa của cộng đồng Thổ dân Úc.


4. Cấu trúc đề tài:




Mong nhận được sự quan tâm của thầy và các bạn!

Hello Moto bạn U!
Mình xin hỏi câu này:
Nếu ở trên phần xác lập các cặp mâu thuẫn bạn có đưa ra cặp Tôn giáo >< Tín ngưỡng (tức là tôn giáo và tín ngưỡng khác nhau)
Ở dưới sơ đồ bạn lại đưa tín ngưỡng nằm trong tôn giáo (tín ngưỡng là cấp độ con của tôn giáo)
Vậy có mâu thuẫn nhau không?

Chào bạn Hồ bảo Uyên mình cũng thấy cặp mâu thuẫn cặp Tôn giáo >< Tín ngưỡng hơi có vấn đề. Vì Tín ngưỡng là hệ thống các niềm tin mà con người tin vào để giải thích thế giới ...
"siêu nhiên" (hay nói gọn lại là "cái thiêng") - nó đối lập với cái "trần tục" vậy ta có thể lấy Tín ngưỡng ><với trần tục được hay không nhỉ?
công nhận là vào đây thấy rất thù vị.

Theo cá nhân của mình thì mình nghĩ tác giả không hề mâu thuẫn giữa phần trên và phần dưới. Vì phần trên tác giả xác định cặp mâu thuẫn sẽ xuất hiện trong bài luận, tức là có thể tác giả sẽ có phần nói về sự khác biệt giữa tôn giáo và tín ngưỡng (kèm theo định nghĩa). Như vậy nếu xét theo đó thì Tôn giáo >< Tín ngưỡng.

Còn trong sơ đồ thì tác giả có thể coi như Tín ngưỡng là một bộ phận của Tôn giáo (Tôn giáo học). Cho nên lĩnh vực có thể ghi là Tôn giáo luôn. Mình có thể hiểu ý đồ của tác giả khi thực hiện như vậy. Nhưng nếu tác giả có thêm vào chỗ lĩnh vực cụm từ "Tôn giáo - Tín ngưỡng" thì điều đó sẽ làm rõ hơn cho mọi người thấy mà thôi. Mọi sự vật nó đều có mối liên hệ với nhau, xét theo góc độ A thì nó là hợp lực, còn góc độ B thì nó là mâu thuẫn. Quan trọng là chúng ta nhìn nó ở góc độ nào mà thôi

Xin cảm ơn

Chào bạn!
Đầu tiên cảm ơn vì các bạn đã quan tâm tới đề tài của mình. Mình trả lời câu hỏi của bạn nhé. Đúng như bạn nói tín ngưỡng là tập hợp con của tôn giáo, chính vì thế sơ đồ mình vẽ chủ thể nằm trong lĩnh vực nghiên cứu là điều tức nhiên phải không bạn ? Điều thứ 2 mà bạn thắc mắc là tại sao tín ngưỡng là tập hợp con của tôn giáo mà tôn giáo >< tín ngưỡng. Mình xin trả lời là tín ngưỡng dù là tập hợp con nhưng nó vẫn có những thành tố và đặc tính rất riêng. Mình ví dụ như sau:
- Tôn giáo thì có giáo lý, giáo điều nhưng tín ngưỡng thì không có hoặc có thì chỉ rất tản mạn.
- Tôn giáo mang tính chất bắt buộc cao với các tín đồ, trong khi đó tín ngưỡng lại mang tinh thần tự nguyện là chính
- Tôn giáo có quy mô và phạm vi lớn, có thể trở thành quốc giáo của một quốc gia, trong khi đó tín ngưỡng chỉ là niềm tin của một nhóm người.
Chính vì thế mà mình xác định tôn giáo >< tín ngưỡng.

Thân mến!

Bài tập 3: Định vị C-K-T cho đề tài


Bài tập 4: Lập đề cương dự kiến cho đề tài: TÍN NGƯỠNG CỦA THỔ DÂN ÚC.
Mục lục
Dẫn luận
1. Lý do chọn đề tài
2. Mục đích và nhiệm vụ
3. Lịch sử vấn đề
6. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
5. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn
7. Bố cục của luận văn
Nội dung bài luận này gồm có 3 chương.
Chương 1: Tổng quan về nước Úc và cộng đồng thổ dân Úc
Trong chương 1 sẽ cung cấp cho người đọc những thông tin cần thiết, cơ bản về đất nước Úc và thổ dân Úc. Từ đó có cơ sở để có thể hiểu cặn kẽ tín ngưỡng của thổ dân (sẽ được đề cập ở chương 2).
Chương 2: Tín ngưỡng và các truyền thuyết về tín ngưỡng của thổ dân Úc.
Trong chương 2 cung cấp cho độc giả những khái niệm trong tín ngưỡng của thổ dân Úc, đồng thời đưa ra những truyền thuyết gắn liền với việc giải thích nguồn gốc cũng như những luật tục trong tín ngưỡng của thổ dân Úc. Để từ đó người đọc có thể theo dõi và phân tích được ảnh hưởng của tín ngưỡng trong văn hóa vật chất của thổ dân Úc (được đề cập ở chương 3).
Chương 3: Dấu ấn tín ngưỡng trong văn hóa tinh thần của thổ dân Úc.
Chương 3 là chương kết thúc nội dung đề tài, thông qua ba chương của đề tài, tác giả muốn gởi đến độc giả những đặc điểm cũng như ảnh hưởng của tín ngưỡng trong văn hóa tinh thần của thổ dân Úc.
Đề cương dự kiến:

Chương 1: Tổng quan về nước Úc và cộng đồng thổ dân Úc
1.1 Tổng quan về nước Úc
1.1.1 Điều kiện địa lý tự nhiên
1.1.2 Vài nét về tình hình dân cư
1.2. Tổng quan về cộng đồng thổ dân Úc
1.2.1 Lịch sử hình thành cộng đồng thổ dân
1.2.2 Dân số và phân bố dân cư
1.2.3 Tổ chức xã hội cộng đồng thổ dân Úc

Chương 2: Tín ngưỡng và các truyền thuyết về tín ngưỡng của thổ dân Úc
2.1. Dreamtime
2.2. Dreamming
2.3. Một số câu chuyện Dreamtime
2.3.1. Câu chuyện từ bang Queensland
2.3.1.1. Sự xuất hiện của nguồn nước trên mặt đất
2.3.1.2. Hai người đàn ông thông thái và bảy chị em
2.3.2. “Emu và Jabiru” - Câu chuyện từ vùng lãnh thổ Bắc Úc
2.3.3. Một số câu chuyện từ bang New South Wales
2.3.3.1. Câu chuyện sáng tạo
2.3.3.2. Koockard (Goanna)
2.3.3.3. Đại bàng và quạ
2.3.3.4. Toonkoo và Ngaardi
2.3.3.5. Gulaga
2.3.3.6. Umbarra
2.3.4. Thukeri - Câu chuyện từ bang Nam Úc
2.3.5. Min-na-wee - Câu chuyện từ bang Tây Úc
2.4. Vai trò của những câu chuyện Dreamtime trong tín ngưỡng Dreaming đối với cộng đồng thổ dân Úc

Chương 3: Dấu ấn tín ngưỡng trong văn hóa tinh thần của thổ dân Úc
3.1. Ngôn ngữ và lịch sử truyền khẩu
3.1.1. Lịch sử truyền khẩu
3.1.2. Ngôn ngữ
3.2. Lễ hội
3.3. Một số nghi thức vòng đời
3.3.1. Nghi lễ thành đinh
3.3.2. Tang lễ
3.4. Một số loại hình nghệ thuật
3.4.1. Âm nhạc và nhạc cụ
3.4.2. Nghệ thuật hội họa
3.4.2.1. Nghệ thuật trên đá
3.4.2.2. Nghệ thuật trên vỏ cây
3.4.2.3. Nghệ thuật "Dot Painting"
3.4.2.4. Nghệ thuật X-ray

Kết luận
Tài liệu tham khảo

Bài tập 4: Sưu tầm tư liệu tham khảo cho đề tài: TÍN NGƯỠNG CỦA THỔ DÂN ÚC

+Tiếng Việt
1. Bùi Khánh Thế (1999), Nghiên cứu về Australia, Nxb Giáo Dục.
2. Garry Disher (1999), Australia xưa và nay, Người dịch Lê Thu Hường, Nxb TP. Hồ Chí Minh.
3. Geofrey Serle (2000), Giá trị tinh thần Australia, người dịch: Bảo Đạt, Ngân Bình, Nxb Đại học Quốc gia Tp. Hồ Chí Minh.
4. Nhiều tác giả (1999), Đường vào Australia, Nxb TP. Hồ Chí Minh.
5. Nguyễn Văn Tài (2003), Những vấn đề địa lý Australia, Nxb Trẻ.
6. Trần Cao Bội Ngọc (2006), Văn hóa thổ dân Úc, Nxb Đại học Quốc gia Tp. Hồ Chí Minh.

+Tiếng Anh
1. Colin Dean (1996), The Australian aboriginal Dreamtime, Gamahucher Press: West Geelong Geelong Victoria Australia.
2. Dr David Horton (1994), Encyclopeadia of Aboriginal Australia, Aboriginal Studies Press for the Australia, Institute of Aboriginal and Torres Strait Islander Studies.
3. Duane W. Hamacher and Ray P. Norris (2010), Meteors in Australian Aboriginal Dreamings, WGN, the Journal of the IMO.
4. Michael Pyne, Julie Bowe, Diane Connolly (2005), One land many stories: a history of Australia in the 20th century, Pearson Education Australia.
5. Nguyen Van Tiep, Philip Martin, Tran Cao Boi Ngoc (2006), Some issues on Australian anthropology, culture and society, Publishing house Vietnam National University Hochiminh City.
6. Queenland Studies Authority (2008), Defining Aboriginal Studies, resource: Indigenous Perspectives.

+Websites
1. http://australianmuseum.net.au
2. http://australianmuseum.net.au/movie
3. http://edsitement.neh.gov/view_lesson_plan.asp?id=652
4. http://library.thinkquest.org/05aug/007 ... aming.html
5. http://online.cesanet.adl.catholic.edu. ... hukeri.doc
6. http://www.aboriginaleducation.sa.edu.a ... d_bird.pdf
7. http://www.aboriginalart.com.au/didgeridoo/songs.html
8. http://www.acn.net.au/articles/indigenous/dreamtime/
9. http://www.assa.org.au/nacaa/aaaip.pdf
10. http://www.bri.net.au/livingbysandra.html
11. http://www.cap.nsw.edu.au/bb_site_intro ... ories.html
12. http://www.culture.gov.au/articles/indigenous/
13. http://www.curriculumsupport.education. ... eaming.htm
14. http://www.crystalinks.com/aussacredsites.html
15. http://www.decs.sa.gov.au/curric/files/ ... Screen.pdf
16. http://www.dreamtime.auz.net/default.as ... 41&n=Water
17. http://www.dreamtime.net.au/dreaming/index.htm
18. http://www.indigenousaustralia.info/the ... igins.html
19. http://www.janesoceania.com/australia_a ... index1.htm
20. http://www.nla.gov.au/exhibitions/bunyi ... flash.html
21. http://www.qsa.qld.edu.au/downloads/app ... 4_0802.pdf
22. http://www.samuseum.sa.gov.au/ngurunderi/ngframe.htm
23. http://www.teachers.ash.org.au/jmresour ... ories.html


Bài tập 5: Dùng Document Map để sắp xếp tư liệu





Mong nhận được sự đóng góp của thầy và các bạn để đề tài của mình hoàn thiện hơn! Cảm ơn thầy và các bạn rất nhiều.

Bài tập 5: Lập bảng nội dung



Bài tập 6: Tìm định nghĩa cho từ "Tín ngưỡng"

1.Tìm tất cả các định nghĩa hiện có:

Tín ngưỡng là hệ thống các niềm tin mà con người tin vào để giải thích thế giới và để mang lại sự bình an cho cá nhân và cộng đồng. Tín ngưỡng đôi khi được hiểu là tôn giáo. Điểm khác biệt giữa tín ngưỡng và tôn giáo ở chỗ, tín ngưỡng mang tính dân tộc nhiều hơn tôn giáo, tín ngưỡng có tổ chức không chặt chẽ như tôn giáo. Khi nói đến tín ngưỡng người ta thường nói đến tín ngưỡng của một dân tộc hay một số dân tộc có một số đặc điểm chung còn tôn giáo thì không mang tính dân tộc. Tín ngưỡng không có một hệ thống điều hành và tổ chức như tôn giáo, nếu có thì hệ thống đó cũng lẻ tẻ và rời rạc. Tín ngưỡng nếu phát triển đến một mức độ nào đó thì có thể thành tôn giáo.
(TheoBách khoa toàn thư mở Wikipedia)

Tín ngưỡng đó là một bộ phận của đời sống văn hoá tinh thần con người mà ở đó con người cảm nhận được sự tồn tại của các vật thể, lực lượng siêu nhiên, mà những cái đó chi phối, khống chế con người, nó nằm ngoài giới hạn hiểu biết của con người hiện tại; sự tồn tại của các phương tiện biểu trưng giúp con người thông quan với các thực thể, các sức mạnh siêu nhiên đó; đó là chất kết dính, tập hợp con người thành một cộng đồng nhất định và phân định với cộng đồng khác. Tất cả những niền tin, thực hành và tình cảm tôn giáo tín ngưỡng trên đều sản sinh và tồn tại trong một môi trường tự nhiên, xã hội và văn hoá mà con người đang sống, theo cách suy nghĩ và cảm nhận của nền văn hoá đang chi phối họ.
(http://daomauvietnam.com/index.php/hoat ... t-nam.html)

Tín ngưỡng là niềm tin và sự ngưỡng mộ của con người vào một hiện tượng, một lực lượng siêu nhiên, tôn sùng vào một điều gì đó pha chút thần bí hư ảo, vô hình tác động đến tâm linh con người, trong đó bao hàm cả niềm tin tôn giáo.
(C.Mác và Ph.Angghen:Toàn tập, Nxb.Chính trị quốc gia, Hà Nội, 1994,T20,TR 437.134).

 
2. Phân tích từng định nghĩa theo yêu cầu của định nghĩa:




3. Phân loại định nghĩa, xác định những nét nghĩa chung có thể tiếp thu, những đặc trưng sai/thiếu cần bổ sung, sửa chữa.

Các định nghĩa về tín ngưỡng đều có những nét chung có thể tiếp thu đó là:
“Tín ngưỡng là niềm tin và sự ngưỡng mộ của con người vào một hiện tượng, một lực lượng siêu nhiên”. Điều này ở định nghĩa tín ngưỡng của trang web (http://daomauvietnam.com/index.php/hoat ... t-nam.html) còn thiếu. Ở đây , định nghĩa này dùng “Đó là một bộ phận của đời sống văn hoá tinh thần con người mà ở đó con người cảm nhận được sự tồn tại của các vật thể, lực lượng siêu nhiên...”còn quá chung chung không khái niệm rõ đặc trưng của tín ngưỡng.
Bên cạnh đó các định nghĩa con thiếu xót và cần bổ sung:
1. “Tín ngưỡng là hệ thống các niềm tin ngây thơ, và sự ngưỡng mộ của con người vào một hiện tượng, một lực lượng siêu nhiên…”. Sở dĩ đây chỉ là những niềm tin ngây thơ vì kiến thức lúc bấy giờ của con người chưa đủ khả năng đề giải thích những điều xảy ra xung quanh cuộc sống của họ. Từ đó, họ tin và ngưỡng mộ một điều gì đó rất ngây ngô.
2. “Tín ngưỡng bao gồm những truyện tích, truyền thuyết, truyện cổ… được lưu truyền theo thế hệ…”. Không giống như tôn giáo, tín ngưỡng không có giáo lý, giáo điều, hệ thống điều hành tổ chức cũng lỏng lẽo. Và thông qua các truyện tích, truyền thuyết,.. để giải thích, giáo dục,…với các thế hệ sau.

4. Tìm tất cả các khái niệm hiện hành:
Tín ngưỡng

5.Xác định đặc trưng giống (khái niệm rộng hơn cùng loại):
Tôn giáo, và tín ngưỡng tôn giáo

6. Xác định các đặc trưng loài:
- Hệ thống các niềm tin và sự ngưỡng mộ (phân biệt hệ tư tưởng)
- Một hiện tượng, một lực lượng siêu nhiên (phân biệt với các hiện tượng thực tế).
- Giải thích thế giới và để mang lại sự bình an cho cá nhân và cộng đồng (phân biệt với mục đích giải trí).
- Những truyện tích, truyền thuyết, truyện cổ (phân biệt với giáo lý, giáo điều, hệ thống điều hành tổ chức).

Kết quả sơ bộ: Tín ngưỡng là hệ thống các niềm tin ngây thơ và sự ngưỡng mộ của con người vào một hiện tượng, một lực lượng siêu nhiên mà con người tin vào để giải thích thế giới và để mang lại sự bình an cho cá nhân và cộng đồng. Tín ngưỡng bao gồm những truyện tích, truyền thuyết, truyện cổ…được lưu truyền theo thế hệ và không có một hệ thống điều hành và tổ chức, nếu có thì hệ thống đó cũng lẻ tẻ và rời rạc.

7. Lập sơ đồ, kiểm tra việc đáp ứng các yêu cầu về mặt hình thức và nội dung:



Kết quả : Định nghĩa đã đáp ứng được yêu cầu đề tài đã đề ra.
Vậy: Tín ngưỡng là hệ thống các niềm tin ngây thơ và sự ngưỡng mộ của con người vào một hiện tượng, một lực lượng siêu nhiên mà con người tin vào để giải thích thế giới và để mang lại sự bình an cho cá nhân và cộng đồng. Tín ngưỡng bao gồm những truyện tích, truyền thuyết, truyện cổ…được lưu truyền theo thế hệ và không có một hệ thống điều hành và tổ chức, nếu có thì hệ thống đó cũng lẻ tẻ và rời rạc.

HI bé, sau khi xem định nghĩa của em về tín ngưỡng, a có góp ý nho nhỏ thế này:
1- ĐN chỉ nên gói gọn trong một câu.
2- Chính vì e thêm câu thứ 2 nên đã thừa đi. A nghĩ chỉ cần câu 1 thôi là cũng đủ rùi.
3- ở bước 7 lập sơ đồ cấu trúc: tại sao e cho rằng hệ thống các niềm tin lại đối lập/mâu thuẫn với hệ tư tưởng... a nghĩ hệ thống các niềm tin và sự ngưỡng mộ là một phần của hệ tư tưởng...

Thân ái

Cám ơn a đã quan tâm!
1. Định nghĩa nên ngắn gọn ngoài ra còn phải chính xác, nên e nghĩ việc gói gọn trong 1 câu hay 2 câu không quan trọng.
2. Câu thứ 2 e nghĩ không thừa, vì nó chính là câu bổ nghĩa cho câu 1, làm cho định nghĩa không mơ hồ, nói lên được cái khác biệt, để phân biệt tín ngưỡng với tôn giáo.
3. Em đồng ý với a, hệ thống các niềm tin và sự ngưỡng mộ là một phần của hệ tư tưởng, nhưng anh có đồng ý với e là dù là 1 chỉnh thể thống nhất thì bản thân nó cũng chứa đựng mẫu thuẫn/ đối lập hay không nè? Chính vì thế nên e cho rằng hệ thống các niềm tin và sự ngưỡng mộ vẫn có thể đối lập/mâu thuẫn với hệ tư tưởng.
Thân mến a!