DIỄN ĐÀN VĂN HÓA HỌC

Các phương pháp NCKH
GS- TSKH Trần Ngọc Thêm
HVCH: Lê Hông Tú
Bài tập tuần 1 (Bài 1 và 2)
1. Các cặp phạm trù đối lập:
- Tận dụng Lửa>< đối phó Lửa
- Lửa>< Nước
2. Kiểm tra đề tài bằng phương pháp dịch lí:
Tính tương hiện:
- Người Lạch rất xem trọng lửa và lửa được xem như cái gì rất thiêng liêng trong đời sống hẵng ngày cũng như các lễ hội. Lửa được xem như là sức mạnh của cộng đồng, là nơi trung tâm trong không gian nhà cũng như trong các cuộc hội. Mặc dù vậy Nước cũng rất quan trọng với họ trong đời sống sinh hoạt, không chỉ riêng người Lạch mà các cộng đồng dân tộc thiểu số ở Tây Nguyên cũng chọn những nới có nguồn nước để sinh sống.
- Cộng đồng người Lạch đã biết tận dung lửa trong công việc hằng ngày, nấu ăn và sưởi ấm, đốt nương rẫy, thắp sáng những đêm lễ hội của cộng đồng… Tuy nhiên đôi lúc lửa cũng mang lại những trận hỏa hoạn và cách đối phó hữu hiệu nhất đó là đề phòng tối đa, còn khi có hỏa hoan thì họp sức cả làng chữa cháy, dùm lá cây tươi để dập tắt…
Tính tương hóa:
- Lửa rất quan trọng đối với họ nên nhiều lúc họ quá đề cao lửa là thần thánh hóa lửa thì điều này cũng không phải là tốt lắm trong cuộc sống hiện nay. Ngoài ra, việc sử dụng lửa ở những nơi công cộng, phá rừng rất dễ gây ra những trận hỏa hoạng lớn, đặc biệt lá cháy rừng.
- Việc sử dụng nguyên liệu chất đốt tự nhiên như củi , than dẫn đến chặt phá rừng bừa bãi tại nhưng khu vực rừng núi quen vùng cư trú của họ, dễ gây ra sạt lỡ, lũ lụt.
Tính hướng hòa:
- Việc sử dụng lửa trong cuộc sống luôn quan trọng đối với họ trong bất cứ giai đoạn nào. Tuy nhiên cần phải hướng tới việc tiết kiệt nhiên liệu tự nhiên, thay thế nhiều sản phẩm gia dụng về nấu nướng với một hướng đến đó là an toàn và tiết kiệm.
Bài tập 2:
Phân tích đề tài:
Tên đề tài: “Lửa” trong đời sống của người Lạch ở Lâm Đồng.
- Các từ khóa: Lửa, cộng động người Lạch, Lâm Đồng.
- Cấu trúc ngữ pháp: “Lửa” trong đời sống của người Lạch (DT TT), Lâm Đồng ( đinh tố)
- Cấu trúc đề tài.

Hoan nghênh Tú đã nghĩ đến đề tài nghiên cứu này!
Lửa là một sản phẩm được con người phát minh từ thời nguyên thủy đã đánh dấu một bước ngoặt vĩ đại trong lịch sử văn minh loài người. Nhờ lửa con người không còn ăn sống nuốt tươi, tránh được biết bao dịch bệnh, tránh được thú dữ v.v... Ánh sáng của lửa đã soi rọi cho loài người thời sơ khai mông muội tiến đến một thời đại văn minh huy hoàng rực rỡ hơn như ngày nay.

Hihi. Tks chi. Lan dau tien nen chac thieu xot nhieu. Lan sau se co hon.hihihi.

Môn: PP nghiên cứu văn hóa học và văn hóa trong khu vực học
Giảng viên: GS- TSKH Trần Ngọc Thêm
HVCH K14a: Lê Hồng Tú
Bài tập 3
Phần 1: Đề cương chi tiết:
Tên đề tài: “Lửa” trong đời sống sinh hoạt người Lạch
Dẫn nhập
1. Cộng đồng người Lạch là một bộc tộc thiểu số và là trong một nhóm của dân tộc Cơ Ho, vì thế họ còn được gọi là Cơ Ho Lạch. Với địa bàn cư trú tại khu vực xã Lát, cách thành phố Đà Lạt khoảng 12km, gần chân núi Langbiang, một địa điểm du lịch quen thuộc đối với du khách thập phương.
Tôi là người làm trong công tác du lịch nên thường xuyên tới địa phương này và đặt biệt hay giới thiệu cũng như cùng du khách tham giam những đêm hội Cồng chiêng Tây Nguyên. Du khách sẽ cùng với người dân bản địa nhảy múa, ca hát, uống rượu Cần và quay quần bên ánh lửa. Từ nhiều lần như vậy tôi đã để thấy được mối quan hệ của giữa lửa với đời sống của bộc tộc Lạch, và cũng có thể nói la cực kỳ quan trọng với họ, và họ tôn thờ là thần lửa và hình ảnh lửa được hiện diện trong tất cả các lễ hội ở đậy.Và đó là lý do chủ quan tôi chọn đề tải. Tuy nhiên trong cuộc sống của họ hình ảnh nước cũng khá quan trọng, những tên gọi của họ đều liên quan nhiều tới sông suối, chẳng hạn tên gọi Đà Lạt thì cũng bắt nguồn từ tiếng của người Lạch và nó có nghĩa là sông, suối. Từ vẫn đề trên khuyến cho bản thân luôn phân vân và thật sự muốn lý giải vấn đề mâu thuẫn có liên quan, đó cũng là động lực thúc đẩy làm đề tài.
2. Công trình “Lửa” trong đời sống của Lạch ở Lâm Đồng đặt ra ba mục tiêu:
1) Tầm quan trọng của lửa trong đời sống người Lạch và mối quan hệ giữa lửa và nước trong đời sống của họ
2) Tìm hiểu tính cách “lửa” như là một tính cách nổi trổi trong con người của họ
3) Góp phần đi đến mối quan hệ hài hòa trong ứng xử với các tộc người xung quanh và đặc biệt là người Kinh.
Trong ba mục tiêu trên thì hai mục tiêu đầu tương đối quan trọng, là mục tiêu chính của công trình và quyết định phần còn lại của cả công trình
3. Đối tượng nghiên cứu đó là văn hóa tộc người và cụ thể ở đây đó là tộc người Lạch, chủ thể của công trình là “lửa” trong đời sống người Lạch, với không gian nghiên cứu được giới hạn tại khu vực tỉnh Lâm Đồng, nơi có nhiều người Lạch ( Cơ Ho Lạch) sinh sống
4. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn:
4.1. Đóng góp về khoa học : Nếu thành công, đề tài sẽ giúp ít được rất nhiều trong việc nghiên cứu các tộc người xung quanh cũng như các tộc người Cơ Ho liên quan, bên canh đó thì trở thành một cơ sở lý luận cho các công trình nghiên cứu liên quan đến người Lạch
4.2. Đóng góp về thực tiễn: Góp phần làm rõ tính “lửa” trong con người Lạch, ngoài ra tìm là những mối quan hệ giữa các đặc trưng văn hóa có yếu tố “lửa”. Từ đó có cái nhìn chi tiết hơn về người Lạch và qua đó tạo dựng nên một cơ sở ưng xử văn hóa phù hợp nhất.
5. Tổng thể công trình có 4 chương, chương 1 là chương nêu lên phần tổng quát về nguồn gốc và lịch sử người Lạch cũng như thống kê về lịch sử vấn đề liên quan và đưa ra phương pháp nghiên cứu dung trong công trình. Chương 2, nói về “lửa” và tầm quan trọng của nó trong hoạt đông người Lạch, qua đó chương 3 làm nổi trội lên tính “lửa” trong tính cách của người Lạch. Chương 4 , làm rõ ảnh hưởng trực tiếp của tính “lửa” trong quá trình hội nhập

Chương 1: Cơ sở lý luận và thực tiễn của việc nghiên cứu “Lửa” trong đời sống của người Lạch ở Lâm Đồng
Dẫn nhập…………………………………………………………………………………………
1. Khái quát chung về lịch sử và địa bàn cư tru hiện tại của bộ tộc Lạch.
2. Tình hình nghiên cứu văn hóa người Lạch ở Lâm Đồng:
3. Phương pháp nghiên cứu “Lửa” trong đời sống của người Lạch ở Lâm Đồng.
Tiểu kết:
Chương 2: Sự hiện hiện của “lửa” trong các hoạt đồng đời sống người Lạch.
Dẫn nhập…………………………………………………………………………………………
1. Văn hóa nhận thức về lửa của người Lạch.
2. Văn hóa ứng xử của người Lạch đối với lửa.
3. “Lửa” trong các lễ hội người Lạch.
Tiểu kết chương:
Chương 3: Tính “lửa” trong tính cách của người Lạch.
1. Cách đặc trưng về tính cách của người Lạch trong cái nhìn tổng văn hóa Việt Nam
2. Tính “lửa”, một tính cách nổi trội của người Lạch
3. Tính “lửa” trong mối quan hệ với tinh “nước”
Tiểu kết:
Chương 4: Tầm quan trọng của tính “lửa” trong quá trình hội nhập
1. Tính cách tộc người ảnh hưởng tới tiến trình hội nhập
2. Tính “lửa”, chìa khóa giúp người Lạch hòa nhập với cộng đồng.
3. Tính “lửa”, một đặc tính hết sức chú ý của công tác vận động và tuyên truyền trong quá trình hội nhập.
Tiểu kết:
Kết luận.
Phần 2: Bình luận đề cương chi tiết VHNVVTNB
Trước tiên là một dân mới tham gia vào nghành văn hóa học, tôi rất hết cảm ơn đến toàn thể quý thầy cô đã thực hiện thành công công trình. Mang tiếng là bình luận, nhưng với trình độ hạn hẹp nên có gì chưa chính xác mong quý thầy cô chỉ bảo them.
Theo tôi, cấu trúc của bài gồm 5 chương thì rất hợp lý. Trong đó đã dung đến cấu trúc 3 thành tố đó là Văn hóa nhận thức, tổ chức và ứng xử, cụ thể nằm ở chương 2,3,4. Trong đó vân hóa nhận thức và tổ chức ở chương 2, còn chương 3 là VH ứng xử với môi trường tự nhiên và chương 4 là VH ứng xử với môi trường xã hội. Với cá nhân tôi thì hết sức tán thành và xem như là cách tốt nhất của công trinh
Con riêng phần dẫn nhập và chương 1- Chương cơ sở lý luận và thực tiễn của việc nghiên cứu VHNVVTNB, tôi thấy có đôi chút thắc mắc, nhưng trước khi tôi nói đến thì theo tôi nghĩ nếu là một cuốn sách thì phân chia như vậy là rất hợp lý vì xem như là phần lý thuyết liên quan , nhưng đem so sánh với một đề cương luận văn thi dường như chương 1 này thường nằm trong bố cục của phần dẫn nhập trong các đề cương. Đó là ý kiến của bản thân liên quan tới đề cương trên. Mong được giải đáp để hoàn thiện bản thân. Ngoài ra, chương thứ 5 thì đã chi tiết rất tốt những vấn đề liên quan.
Bài tập 4
Phần 1: Danh mục tài liệu tham khảo
TÀI LIỆU THAM KHẢO
Tài liệu tham khảo tiếng Việt
1. Bảng từ đối chiếu Việt - Chil - Lạch (1500 từ), Khoa ngữ văn Đại học Đà Lạt
2. Các dân tộc ít người ở Việt Nam (các tỉnh phía Nam), H.1984
3. Cửu Long Giang, Toan ánh, Cao nguyên miền Thượng, Sài Gòn, 197424.
4. Động từ Kơho - Việt (Tư liệu điền dã), Khoa ngữ văn Đại học Đà Lạt
5. Trần Phú Hùng, Bước đầu tìm hiểu người Lạch ở thôn Bon Đơng, xã Lát, huyện Lạc Dương (Luận văn tốt nghiệp), Đại học Đà Lạt, 1991
6. Vấn đề dân tộc ở Lâm Đồng, Đà Lạt1983.
Tài liệu tham khảo nước ngoài
1. Dournes J., Dictionnaire francais - Koho - Roglai - Vietnammien, 1953.
2. Yersin A., Sept mois chez les Mois, Variétés sur les pays Mois, Gouvernement de la Cochinchine, S., 1935
Tài liệu bài viết tham khảo
1. Nguyễn Tuấn Tài và tập thể 1993: Người Lạch trên cao nguyên Lang Biang. – http://www.dalat.gov.vn/web/books/caong ... oilach.htm
2. TH 2014: Độc đáo lễ cúng thần lửa của người Cơ Ho. - http://dantocviet.vn/ArticleDetail.aspx ... pageid=199

Phần 2: Làm Document map
Phần 3: Bình luận về việc sưu tầm và khai thác tư liệu trong cuốn VHNVVTNB
Chúng ta thấy rằng với trên 400 nguồn sách tham khảo đã nói lên được vi mô của công trình, tuy nhiên trong phần sắp xếp đã được format với qui ước chung, cố định và thống nhất nên khi thực hiện rất dễ dàng và đạt yêu câu
Đặc biệt trong sách có rất nhiều hình, tuy nhiên đã được chú thích theo từng chương nhất định, dễ hiễu. Trong các hình luôn ghi rõ nguồn hình, đó là một phần rất quan trọng trong các công trình. Tóm lại, với cá nhân sẽ học hỏi rất nhiều trong việc thực hiện việc hoàn thành luận văn sắp tới.

Oh bạn Tú ơi sao không lấy luôn bài viết của bài tập 1&2 để làm thành 1 loạt bài cho mình trong môn này luôn, khi mở ra đọc tưởng bạn đổi lại nội dung bài viết (đang thắc mắc bài này hôm trước được Thầy khen mà sao lại phải sửa lại thế), vì bạn tách ra như vậy người đọc sẽ không hình dung được những phần trước đó bạn đã viết gì
Còn bài tập 4 câu 1 và 2 bạn chưa làm

Tks chị. e mới vừa xong bài hết các phần, e thấy bài tập 3 và 4 khá dài, nếu trong trường hợp bài trước có quá nhiều comment thi rất khó đọc. Nên e chủ động tách ra để dễ đọc hơn.hihi.

BT: So sánh




Mong nhận được sự đóng góp ý kiến từ mọi người.

Trong bài tập này, trước khi đăng bản thân cũng đã tham khảo một số anh chị em làm thế nào để vận dụng PP Loại Hình vào trong đề tài. Tú xin chân thành cảm ơn. Trong đề tài trên, sau khi khu biệt những đặc điểm văn hóa của người Lạch, bản thân thấy có rất nhiều điểm tương đồng của họ với các dân tộc cùng sống trong không gian vùng núi cao nguyên. Nên Tú đã loại hình văn hóa Việt Nam thành 2 : Loại hình văn hóa đồng bằng và loại hình văn hóa vùng cao, cao nguyên. Mong nhận được những ý kiến chân thành và xác đáng từ anh chị em.