DIỄN ĐÀN VĂN HÓA HỌC

Bài tập môn: Phương pháp nghiên cứu Khoa học
Giảng viên: GS.TSKH. Trần Ngọc Thêm
Học viên: Nguyễn Trần Bảo Ngọc
Mã số HV: 0305161322
Lớp: Cao học VHH - K14B
----------------------
BÀI TẬP THỰC HÀNH 1
1. Chọn cho mình 1( phạm vi) đề tài.
2. Xác định các cặp phạm trù đối lập cơ bản trong đề tài.
3. Phân tích các cặp đối lập đó để xác định mâu thuẫn (vấn đề) chính trong đề tài.
4. Vận dụng pp dịch lý để NC các mâu thuẫn đó ( kiểm tra tính: tương hiện. tương hoá, hướng hoà…).

TRẢ LỜI
1. ĐỀ TÀI:
VĂN HOÁ ỨNG XỬ CỦA NGƯỜI DÂN NAM BỘ TRONG TÁC PHẨM CỦA NGUYỄN NGỌC TƯ
2. Các phạm trù đối lập cơ bản trong đề tài:
[văn hoá ứng xử ] của [ người dân Nam Bộ] trong [tác phẩm của Nguyễn Ngọc Tư ]
Văn hoá ứng xử - văn hoá tổ chức
Văn hoá ứng xử - văn hoá nhận thức
Người dân Nam Bộ >< người dân Bắc Bộ, Trung Bộ
Tác phẩm của Nguyễn Ngọc Tư >< tác phẩm của tác giả khác.
Hiện tại >< quá khứ
3. Vấn đề chính trong đề tài:
Tác phẩm của Nguyễn Ngọc Tư >< tác phẩm của tác giả khác.
4.
Tính tương hiện:
- Văn hoá ứng xử của người dân Nam Bộ trong tác phẩm của Nguyễn Ngọc Tư có nhiều nét giống với văn hoá ứng xử của người dân Nam Bộ trong các tác phẩm của tác giả khác.
Tính tương hoá:
- Nguyễn Ngọc Tư có sự kế thừa các quan điểm của các tác giả đi trước,văn hoá ứng xử của người dân Nam Bộ hiện tại dựa trên sự phát triển và biến đổi của văn hoá ứng xử trong quá khứ.
Tính hướng hoà:
- Văn hoá ứng xử của người dân Nam Bộ hiện tại có rất nhiều khác biệt trong quá khứ. Tuy nhiên, Nguyễn Ngọc Tư cũng như các tác giả khác đều mong muốn về một giá trị văn hoá ứng xử tốt đẹp, không lạc hậu, cổ hủ nhưng cũng không lai căng, mất gốc.

Ngọc ơi có thể nêu lí do vì sao không chọn cặp đối lập chính là Nam Bộ >< Bắc Bộ, Trung Bộ mà là Nguyễn Ngọc Tư với các tác giả khác

Trong phần tính tương hóa, Ngọc có thể trình bày cụ thể hơn vài nét đặc trưng riêng của Nguyễn Ngọc Tư để bạn quyết định chọn các tác phẩm của nhà văn này thay vì các nhà văn có các tác phẩm kinh điển hơn viết về Nam Bộ? Nếu chỉ đơn giản nói là sự kế thừa đơn thuần thì dường như còn khá chung chung và mơ hồ...

Ngọc Nhi!
ý em đây là làm rõ văn hoá ứng xử của nguời Nam Bộ trong tác phẩm của Nguyễn Ngọc Tư có gì tương đồng và khác biệt so với văn hoá ứng xử của nguời Nam Bộ trong tác phẩm của tác giả khác. Đề tài không tìm sự khác nhau trong văn hoá ứng xử của các vùng miền,
Cảm ơn chị đã góp ý cho em!

qnhu45 đã viết:Trong phần tính tương hóa, Ngọc có thể trình bày cụ thể hơn vài nét đặc trưng riêng của Nguyễn Ngọc Tư để bạn quyết định chọn các tác phẩm của nhà văn này thay vì các nhà văn có các tác phẩm kinh điển hơn viết về Nam Bộ? Nếu chỉ đơn giản nói là sự kế thừa đơn thuần thì dường như còn khá chung chung và mơ hồ...

Cám ơn chị Quỳnh Như đã góp ý cho em.
Theo em, Nguyễn Ngọc Tư là một nhà văn trẻ, tác phẩm viết về cuộc sống của người Nam Bộ trong giai đọan hiện tại cho nên không tránh khỏi sự kế thừa của các thế hệ nhà văn đi trước như Sơn Nam, Đoàn Giỏi hay Hồ Biểu Chánh..... Tuy nhiên, Nguyễn Ngọc Tư cũng có cách nhìn nhận của riêng mình về cuộc sống và các giá trị văn hoá của người Nam Bộ trong giai đoạn hiện tại.

Bé Ngọc, vậy có thể nêu sơ qua cái riêng của Nguyễn Ngọc Tư là j

Đôi lời về bài viết của bạn.

VH ứng xử với môi trường tự nhiên và xã hội là đời tài khá rông. Và nếu khu biệt trong không gian Nam Bộ, nơi có nét đặc trưng trong ứng xử có khá nhiều điểm khác biệt ngay cả nội bộ vùng không gian này. Nam Bộ từ khi hình thành với danh xưng "Nam kỳ lục tỉnh" bao gồm cả Đông Nam Bộ và Tây Nam Bộ. Nguyễn Ngọc Tư, dân vùng Cà Mau, tác phẩm của Cô mang đậm nét sông nước Miền Tây, với "dân thương hồ" "dân nuôi vịt chạy đồng"... rày đây mai đó. Khác xa tính cách, ứng xử của dân xứ miền Đông Nam Bộ, làm vườn, làm đồ gốm sứ...
Nên chăng khu biệt rõ ràng K-C-T của bài viết để hạn chế nội dung đề tài.
Nói thêm, khác với "Ông già Nam Bộ" Sơn Nam, người có ý thức rõ ràng trong việc ghi chép lại, nghiên cứu, khảo cứu vùng đất Sài Gòn xưa và vùng Nam Bộ. Nguyễn Ngọc Tư "mạnh" ở truyện ngắn và tản văn. Cô nhìn cách :ứng xử" của người miền Tây Nam Bộ qua lăng kính một nhà văn. Và nhân cách hóa lên. Nên ý nghĩa khoa học đề tài này khó khả thi.

Một vài suy nghĩ chưa thấu đáo. xin miễn chấp.

cảm ơn sự góp ý của các anh chị cho đề tài của em. em chỉnh sửa lại tên đề tài một chút cho phù hợp hơn
VĂN HOÁ ỨNG XỬ CỦA NGƯỜI TÂY NAM BỘ TRONG TÁC PHẨM CỦA NGUYỄN NGỌC TƯ

BÀI TẬP 3:
ĐỀ CƯƠNG CHI TIẾT
ĐỀ TÀI:
VĂN HÓA ỨNG XỬ CỦA NGƯỜI TÂY NAM BỘ TRONG TÁC PHẨM NGUYỄN NGỌC TƯ
DẪN NHẬP
1. Lý do chọn đề tài:
Tây Nam Bộ là một vùng đất mới được khẩn hoang cách đây gần 400 năm. Đây không phải là một khoảng thời gian dài nhưng cũng không ngắn để có thể hình thành nên nền văn hóa Tây Nam Bộ với những sắc thái riêng, đặc biệt là văn hóa ứng xử.
Nguyễn Ngọc Tư gắn bó với mảnh đất này từ khi sinh ra, lớn lên, bắt đầu sự nghiệp viết văn. Cho đến nay, Nguyễn Ngọc Tư đã có một số lượng lớn tác phẩm viết về Tây Nam Bộ.
Nội dung tác phẩm của Nguyễn Ngọc phản ánh rõ nét văn hóa ứng xử của người Tây Nam Bộ hiện tại trên cơ sở kế thừa, tiếp thu các giá trị của các thế hệ nhà văn đi trước viết về Nam Bộ. Văn chương có vai trò nhất định trong việc phản ảnh văn hóa, Nguyễn Ngọc Tư cũng đã truyền tải văn hóa Tây Nam Bộ đến người đọc theo cách của riêng mình.
Vì những lý do trên, chúng tôi chọn Văn hóa ứng xử của người Tây Nam Bộ qua tác phẩm của Nguyễn Ngọc Tư làm đề tài nghiên cứu.
2. Mục đích nghiên cứu:
Làm rõ những giá trị và thay đổi trong văn hóa ứng xử của người Tây Nam Bộ hiện nay được phản ánh trong tác phẩm của Nguyễn Ngọc Tư.
3. Lịch sử vấn đề:
Văn hóa ứng xử của người Tây Nam Bộ là vấn đề thu hút sự quan tâm của nhiều nhà nghiên cứu trong nước . Tuy nhiên, số lượng nghiên cứu về văn hóa ứng xử của người Tây Nam Bộ qua tác phẩm của Nguyễn Ngọc Tư hầu như rất ít. Các tài liệu chúng tôi tiếp cận được chủ yếu chỉ là những bài báo như: Huỳnh Công Tín “Nguyễn Ngọc Tư – nhà văn trẻ Nam Bộ” (báo Văn nghệ Sông Cửu Long). Trần Hữu Dũng: “Nguyễn Ngọc Tư - Đặc sản miền Nam” (Báo Văn nghệ số 39 tháng 9/2005). Kiệt Tấn: “Nguyễn Ngọc Tư: Tôi như kẻ đẽo cày giữa đường” (Người Đô thị số 35)… Luận văn thạc sĩ Phương ngữ Nam Bộ trong các sáng tác của Nguyễn Ngọc Tư, tác giả Nguyễn Bình Khang, PGS.TS Trần Thị Ngọc Lang hướng dẫn.
Chưa có công trình chuyên biệt tìm hiểu một cách hệ thống, đầy đủ về văn hóa ứng xử của người Tây Nam Bộ trong tác phẩm của Nguyễn Ngọc Tư.
4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:
Đối tượng nghiên cứu là văn hóa ứng xử, phạm vi nghiên cứu là Tây Nam Bộ, tư liệu nghiên cứu là các tác phẩm của Nguyễn Ngọc Tư. Mở rộng so sánh với các tác giả Sơn Nam, Đoàn Giỏi…
5. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn:
Về ý nghĩa khoa học: đề tài góp phần làm sáng tỏ hơn một số khía cạnh đối với hướng nghiên cứu văn hóa học văn học.
Về ý nghĩa thực tiễn: Đề tài góp phần bổ sung nguồn tư liệu về văn hóa ứng xử của người Tây Nam Bộ hiện nay.
6. Phương pháp nghiên cứu và nguồn tư liệu:
Phương pháp hệ thống: đặt đối tượng trong hệ tọa độ không gian - chủ thể - thời gian để xem xét một cách hệ thống.
Phương pháp so sánh: so sánh văn hóa ứng xử của người Tây Nam Bộ được thể hiện trong tác phẩm của Nguyễn Ngọc Tư với các tác phẩm của một số nhà văn khác.
Nguồn tài liệu tham khảo: tài liệu khoa học văn hóa từ các sách báo của các tác giả trong nước đã công bố về văn hóa Nam Bộ, văn hóa Tây Nam Bộ… Một số tạp chí chuyên ngành, Internet,…
Về nguồn tư liệu khảo sát: sử dụng toàn bộ các tác phẩm của Nguyễn Ngọc Tư từ năm 2000 đến 2014. (danh mục cụ thể trong mục Phụ lục của đề tài).
7. Bố cục của luận văn:
Ngoài phần Dẫn nhập và Kết luận, luận văn gồm ba chương:
CHƯƠNG MỘT: NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG
Trong chương này gồm cơ sở lý luận và cơ sở thực tiễn của đề tài.
Về cơ sở lý luận, trình bày những khái niệm về lý luận giữa mối quan hệ giữa văn hóa – văn học, hướng tiếp cận nghiên cứu văn hóa học văn học. Phần này cung cấp những kiến thức cơ bản để tiếp cận và giải quyết vấn đề.
Về cơ sở thực tiễn, trình bày về vị trí văn hóa vùng Tây Nam Bộ, giới thiệu về tác giả Nguyễn Ngọc Tư.
CHƯƠNG HAI: VĂN HÓA ỨNG XỬ VỚI MÔI TRƯỜNG TỰ NHIÊN
CHƯƠNG BA: VĂN HÓA ỨNG XỬ VỚI MÔI TRƯỜNG PHI TỰ NHIÊN
Đây là hai chương chính của đề tài, nêu lên cách ứng xử với môi trường tự nhiên và phi tự nhiên. Bên cạnh đó, có sự so sánh đối chiếu với các tác phẩm của nhà văn Sơn Nam để tìm ra sự giống và khác nhau của văn hóa ứng xử ở hai thế hệ.

ĐỀ CƯƠNG CHI TIẾT

Chương một: Những vấn đề chung
1.1. Văn hóa ứng xử
1.1.1. Khái niệm văn hóa
1.1.2. Khái niệm ứng xử
1.1.3. Khái niệm văn hóa ứng xử
1.2. Văn học và hướng nghiên cứu văn hóa qua văn học
1.2.1. Quan hệ giua văn hóa và văn học
1.2.2. hướng tiếp cận văn hóa học văn học
1.3. Định vị tọa độ vùng văn hóa Tây Nam Bộ
1.4. Cuộc đời, sự nghiệp của tác giả Nguyễn Ngọc Tư
Tiểu kết chương 1
Chương hai: Văn hóa ứng xử với môi trường tự nhiên
2.1. Văn hóa ứng xử với đất và nước
2.2. Văn hóa ứng xử với khí hậu, thời tiết
2.3. Văn hóa ứng xử với động vật và thực vật
Tiểu kết chương 2
Chương ba: Văn hóa ứng xử với môi trường phi tự nhiên
3.1. Văn hóa ứng xử trong gia đình
3.1.1. Quan hệ vợ chồng
3.1.2. Quan hệ cha mẹ - con cái
3.1.3. Quan hệ anh, chị, em
3.2. Văn hóa ứng xử trong môi trường xã hội
3.2.1. Quan hệ giữa chính quyền và người dân
3.2.2. Quan hệ với hàng xóm
3.2.3. Quan hệ với bạn bè
3.2.4. Quan hệ về giới
Tiểu kết chương 3
KẾT LUẬN
TÀI LIỆU TRÍCH DẪN
PHỤ LỤC