gửi bởi Lê Thế Hiển » Thứ 6 17/10/14 23:37
BÀI TẬP THỰC HÀNH 2:
Định vị đối tượng và lập đề cương chi tiết cho đề tài đã chọn
Đề tài: "Bản sắc Đông Nam Á trong quá trình xây dựng Cộng đồng Văn hóa-Xã hội ASEAN"
------------------------
* DẪN NHẬP
1. Lý do chọn đề tài:
- Khách quan: Hiện nay, ASEAN là một mô hình liên kết khu vực quan trọng và ngày càng phát triển, có tầm ảnh hưởng lớn trên trường quốc tế; đặc biệt, năm 2015 đánh dấu bước ngoặt trong lịch sử của khu vực với sự hình thành Cộng đồng ASEAN. Việc nghiên cứu văn hóa khu vực Đông Nam Á là một đề tài thú vị, thiết thực đối với nhiều chuyên ngành khác nhau, có ý nghĩa bổ trợ cho các vấn đề nghiên cứu liên ngành (kinh tế, chính trị - xã hội, lịch sử, văn hóa...); Việt Nam đã xác định luôn phấn đấu trở thành thành viên tích cực và có trách nhiệm trong việc xây dựng Cộng đồng ASEAN;
- Chủ quan: Đông Nam Á là một vấn đề khu vực học liên quan trực tiếp đến chuyên ngành cao học Châu Á học 2013; cá nhân tác giả cũng đã có dịp tiếp xúc, giao lưu văn hóa và trải nghiệm thực tế tại các nước Đông Nam Á; mặt khác, đây cũng là đề tài liên quan đến hoạt động chuyên môn công tác của tác giả.
2. Mục đích nghiên cứu:
- Nghiên cứu về bản sắc Đông Nam Á nhằm để tìm ra những nét riêng nổi bật, đặc trưng của khu vực; khẳng định bản sắc và hình ảnh của một Cộng đồng ASEAN "thống nhất trong đa dạng".
- Qua so sánh với các nước khác trong khu vực và những nền văn hóa lớn trên thế giới để thấy được những sự tương quan, mối liên hệ mật thiết; góp phần định vị nền văn hóa Việt Nam trong khu vực và định vị ASEAN trong bối cảnh chung toàn cầu.
- Việc tìm hiểu cụ thể về bản sắc của Cộng đồng Văn hóa - Xã hội ASEAN nhằm phục vụ cho công tác giảng dạy và nghiên cứu của giới học thuật, đồng thời góp phần vào việc phổ biến thông tin về Cộng đồng ASEAN đối với đông đảo công chúng, như là sứ mệnh của một công dân ASEAN.
3. Lịch sử nghiên cứu vấn đề:
+ Đã có rất nhiều công trình nghiên cứu chuyên sâu và đặc sắc về đề tài văn hóa - xã hội của khu vực Đông Nam Á của nhiều học giả trong và ngoài nước:
- Đông Nam Á truyền thống và hội nhập, Vũ Dương Ninh, 2007
- Không gian xã hội vùng Đông Nam Á, Georges Condominas, 1980
- Những phong tục độc đáo của Đông Nam Á, Vũ Quang Thiên & Ngô Văn Doanh, 1994
- Theo dấu các văn hóa cổ, Hà Văn Tấn, 1998
- Văn hoá Đông Nam Á, Nguyễn Tấn Đắc, 2003
- Văn hóa Đông Nam Á, Mai Ngọc Chừ, 1998
- Văn hóa Đông Nam Á, Phạm Đức Dương & Trần Thị Thu Lương, 2001
+ Cùng với nhiều sách báo, tạp chí chuyên ngành có liên quan phân tích, đề cập đến vấn đề Văn hóa - Xã hội Đông Nam Á; đồng thời, những năm gần đây, những cuộc hội thảo quốc tế, diễn đàn chính thức về Cộng đồng ASEAN cũng đã được tổ chức thường xuyên, rộng khắp các quốc gia Đông Nam Á và cả trên thế giới.
+ Nhận xét: hầu hết các tài liệu nghiên cứu về văn hóa-xã hội Đông Nam Á đều được viết cách đây khá lâu và các nhà nghiên cứu đã đứng trên quan điểm của thế hệ đi trước đề trình bày về vấn đề bản sắc truyền thống của khu vực; tuy nhiên các công trình nghiên cứu này chưa đưa ra được sự khẳng định thống nhất về bản sắc nền văn hóa ASEAN hay đặc trưng của cộng đồng xã hội Đông Nam Á; đặc biệt là việc xây dựng và thành lập cộng đồng ASEAN là một nội dung hoàn toàn mới, mang tính thời sự, với cột mốc là sự ra đời của Cộng đồng Kinh tế vào năm 2015, do đó, còn chưa có nhiều nghiên cứu thực tiễn về cộng đồng Văn hóa-Xã hội ASEAN (dự kiến đến năm 2020).
4. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn:
- Ý nghĩa khoa học: đóng góp vào kho tư liệu tham khảo về đề tài văn hóa - xã hội ASEAN và bản sắc khu vực Đông Nam Á, phục vụ cho việc học tập và nghiên cứu của các chuyên gia, HS-SV của các chuyên ngành: văn hóa học, đông phương học, Đông Nam Á học, quan hệ quốc tế, ...
- Ý nghĩa thực tiễn: cung cấp thêm thông tin cho cộng đồng ASEAN nhận thức về bản sắc chung của khu vực; giúp cho các cơ quan đối ngoại (đặc biệt là công tác ngoại giao văn hóa, hợp tác quốc tế) xây dựng các chương trình hoạt động liên quan, phục vụ cho việc xây dựng và hình thành Cộng đồng văn hóa - xã hội ASEAN; ngoài ra, đề tài còn có thể giúp các đối tượng, đơn vị liên quan ứng dụng kết quả nghiên cứu này vào hoạt động thực tiễn đặc thù của các ngành nghề như: kinh tế - thương mại, giáo dục, công tác xã hội, công tác phi chính phủ, hoạt động giao lưu văn hóa-nghệ thuật...
5. Phương pháp nghiên cứu:
- Phương pháp cơ bản, nền tảng để thực hiện đề tài này là tổng hợp tài liệu, khoa học lịch sử kết hợp với so sánh văn hóa;
- Ngoài ra, để đáp ứng tính thực tiễn và ý nghĩa thiết thực của đề tài thì tác giả cũng dùng phương pháp thực nghiệm (nghiên cứu định tính, định lượng) bằng điều tra bảng hỏi (cố gắng tiếp cận thực tế các quốc gia ASEAN);
- Nguồn tư liệu nghiên cứu: sách tham khảo chuyên ngành, các tạp chí, bài viết/báo cáo/công bố khoa học, nguồn tư liệu internet, nguồn tư liệu trực tiếp ghi nhận, khảo sát từ thực tế...
6. Bố cục của đề tài:
Luận văn được chia làm 3 phần: Dẫn nhập, Trình bày và phân tích nội dung chính (4 chương), Kết luận
Ngoài ra, còn có phần chú thích các thuật ngữ được sử dụng, danh mục tài liệu tham khảo, phụ lục về các số liệu nghiên cứu, bảng biểu và hình ảnh minh họa.
* Đề cương chi tiết:
DẪN NHẬP
CHƯƠNG I: CƠ SỞ LÝ LUẬN & THỰC TIỄN
1. Tìm hiểu các khái niệm cơ bản:
* Bản sắc
* Khu vực Đông Nam Á
* Cộng đồng Văn hóa - xã hội
* Cộng đồng ASEAN
2. Khái quát về tổ chức ASEAN và quá trình xây dựng, hình thành cộng đồng ASEAN
3. Bối cảnh tình hình thực tế hiện nay (về văn hóa - xã hội ASEAN)
CHƯƠNG II: NỀN VĂN HÓA TRUYỀN THỐNG CỦA KHU VỰC ĐÔNG NAM Á
1. Cơ sở hình thành
2. Đặc trưng "thống nhất trong đa dạng"
3. Những biến đổi của văn hóa Đông Nam Á: từ truyền thống đến hiện đại
CHƯƠNG III: CỘNG ĐỒNG ASEAN - TỪ Ý TƯỞNG ĐẾN HIỆN THỰC
1. Vai trò, đặc điểm của Cộng đồng ASEAN
2. Nội dung và ý nghĩa của ba trụ cột chính của Cộng đồng ASEAN
2.1 Cộng đồng Chính trị-An ninh
2.2 Cộng đồng Kinh tế
2.3 Cộng đồng Văn hóa-xã hội
3. Hiện thực hóa Cộng đồng ASEAN
CHƯƠNG IV: TẠO DỰNG BẢN SẮC VĂN HÓA - XÃ HỘI ASEAN
1. Vai trò, trách nhiệm của nhà nước
2. Thông qua công tác đối ngoại nhân dân
3. Các mô hình, ý tưởng hay được đề xuất nhân rộng
KẾT LUẬN
