gửi bởi rua » Thứ 3 14/04/09 23:37
I. Các định nghĩa về Phật giáo
1. Cao Đài từ điển:
Phật giáo là những điều dạy bảo của Phật tạo thành một giáo pháp có hệ thống để dạy dỗ nhơn sanh. Đó là một nền triết học về đạo đức rất cao siêu, dạy nhơn sanh tự tỉnh, tự ngộ, tự giác, để cuối cùng thì thành Phật.
2. Từ điển bách khoa Phật giáo: (tudien.daitangkinhvietnam.org)
Phật giáo là giáo lý của Phật-đà. Phật giáo không phải là một tôn giáo, mà là một lối sống, là triết học tâm linh thực nghiệm siêu việt, dạy người chuyển mê khai ngộ, mục đích thế gian của Phật giáo là thanh tịnh hóa xã hội và xuất thế gian, là siêu xuất ra khỏi và chấm dứt sanh tử luân hồi.
3. Thích Đức Tĩnh
Phật giáo là một nền giáo dục trí huệ, nhân bản vô lượng vô biên, căn cứ vào nguyên lý và hiện tượng của vũ trụ.
(Phật giáo không phải là một tôn giáo (Buddhism is not a religion) vì Phật giáo không phải là một tín ngưỡng có hệ thống, lấy đức tin và tôn sùng lễ bái làm cứu cánh. Hơn nữa, Phật giáo không trung thành với một thần linh hay siêu nhiên nào. Phật giáo không phải là một triết lý, vì triết lý có tính chất mơ hồ. Có nhà hoạt động chính trị nổi tiếng từng nói: “Phật học là mẹ của triết học, nghiên cứu Phật học có thể bổ khuyết cho khoa học”. Phật giáo không đòi hỏi lòng tin mù quáng vào những giáo điều hay tín điều; trái lại, Phật giáo khuyến khích con người chứng nghiệm giáo lý qua trí tuệ suy xét và qua kinh nghiệm của chính bản thân mình.)
4. Wikipedia:
Phật giáo là một trong những tôn giáo lớn trên thế giới (các tôn giáo lớn khác là Do Thái giáo, Ki-tô giáo và Hồi giáo, và Ấn Độ giáo). Phật giáo được một nhân vật lịch sử là Tất-đạt-đa Cồ-đàm sáng lập khoảng thế kỉ thứ V t.CN, và Phật-đà hay Bụt-đà, có nghĩa là "người tỉnh thức", là danh hiệu Tất-đạt-đa Cồ-đàm có được sau khi tỉnh thức, giác ngộ được Pháp, nguyên lí của vạn vật.
5. Webster Dictionary:
Buddhism is a religion of eastern and central Asia growing out of the teaching of Gautama Buddha that suffering is inherent in life and that one can be liberated from it by mental and moral self-purification.
6. Encyclopedia:
Buddhism Religion and philosophy founded (c.528 bc) in India by Gautama Siddhartha, the Buddha. Buddhism is based on Four Noble Truths: existence is suffering; the cause of suffering is desire; the end of suffering comes with the achievement of nirvana, and Nirvana is attained through the Eightfold Path: right views, right resolve, right speech, right action, right livelihood, right effort, right mindfulness and right concentration. There are no gods in Buddhism. Karma, one of Buddhism's most important concepts, says good actions are rewarded and evil ones are punished, either in this life or throughout a long series of lives resulting from samsara, the cycle of death and rebirth by reincarnation. The achievement of nirvana breaks the cycle. Buddhism is a worldwide religion. Its main divisions are Theravada, or Hinayana, in se Asia; Mahayana in n Asia; Lamaism or Tibetan Buddhism in Tibet; and Zen in Japan. Today, there are c.300 million Buddhists worldwide.
II. Phân tích
1. Các định nghĩa 1, 2, 3 không thừa nhận Phật giáo là một tôn giáo (Buddhism isn’t a religion). Riêng định nghĩa 3 không thừa nhận Phật giáo là một nền triết học mà cho rằng đó là một nền “giáo dục trí huệ” còn cao hơn cả Triết học (“Phật học là mẹ của triết học”). Lý do đã được lý giải trong phần in nghiêng ở định nghĩa 3. Quan điểm này thường của các nhà nghiên cứu Phật học phương Đông.
2. Trong khi quan điểm của phương Tây thường định nghĩa Phật giáo là một tôn giáo (định nghĩa 4, 5, 6)
3. Các định nghĩa 1, 2, 3 nói chung chung khó hiểu. Các định nghĩa 4, 5, 6 nêu xuất xứ. Riêng định nghĩa 6 có nêu giáo lý cốt lõi của nhà Phật là tứ diệu đế cùng khái niệm quan trọng là “Nghiệp” (quy luật chung nhất về nguyên nhân -kết quả), nhưng lại quá dài.
III. Định nghĩa của người viết:
Người viết cho rằng Phật giáo là một tôn giáo (có niềm tin vào Đức Phật - người đã giác ngộ được Pháp/ có giáo lý/ có lễ nghi) nên quy Phật giáo về khái niệm rộng hơn cùng loại là TÔN GIÁO.
Khu biệt với các Tôn giáo khác:
- do Đức Phật sáng lập tại Ấn Độ vào khoảng thế kỉ V t.CN
- dựa trên giáo lý cốt lõi là Tứ diệu đế (Khổ đế, Tập đế, Diệt đế, Đạo đế) được tập hợp trong Tam tạng (Kinh tạng, Luật tạng, Luận tạng)
Định nghĩa: Phật giáo là một tôn giáo do Đức Phật sáng lập tại Ấn Độ vào khoảng thế kỉ V t.CN dựa trên giáo lý cốt lõi là Tứ diệu đế (Khổ đế, Tập đế, Diệt đế, Đạo đế) được tập hợp trong Tam tạng (Kinh tạng, Luật tạng, Luận tạng).