Với người Việt, lời xin lỗi là thứ xa xỉ?!?

[Linh Giang]

Em thu iu dấu!

Nếu sửa lại (bảng 3) mà em định sửa thành "Z tiếp tục bành trướng thế và lực ở các nước khác" thì LG vẫn thấy chưa ổn. Chúng ta là dân "văn hoá" mừ!

em hãy cân nhắc chút cho "ưu việt", thường thì khi nói đến bành trướng, người ta thường nói đến Trung Quốc nhiều hơn, cụm thường đi là "Trung Quốc bành trướng..."

Còn nói đến Mỹ thì ảnh hưởng, tác động hay...can thiệp sâu.

Như vậy câu LG "đề xuất" cho anhthu là "Z tiếp tục mở rộng tầm "ảnh hưởng đặc biệt" của mình đến các nước khác".
he he,....

[To Anh Thu]

Ok, chi iu dấu, đề xuất hay!
Bỏ qua vấn đề câu chữ và mục đích cuối cùng của Z, em thích cụm từ "can thiệp sâu" nhất. Hehe...

[To Anh Thu]

BÀI TẬP DIỄN ĐÀN (SỬA)
(Các bài tập chưa đạt yêu cầu: bài 1, bài 2, bài 6 và bài

Bài tập 1:
Chọn đề tài, phân tích mâu thuẫn và vận dụng phương pháp dịch lý để tìm hiểu
Vận dụng phương pháp dịch lý để tìm hiểu văn hóa xin lỗi
của người Việt trong giai đoạn hiện nay
- Xác định mâu thuẫn:
Tính tự tôn, tính trọng sĩ diện của người Việt >< yêu cầu đảm bảo quy tắc, nguyên tắc trong văn hóa giao tiếp, văn hóa ứng xử nói chung
- Tính tương hiện:
Chủ thể là người trọng sĩ diện nhưng vẫn có ý thức thực hiện quy tắc, ngược lại, người phải xin lỗi và thực hiện hành động xin lỗi với người khác luôn mong muốn giữ được thể diện của mình, không muốn hành động xin lỗi ảnh hưởng đến danh dự mình.
- Tính tương hóa
Vì nhu cầu giữ thể diện mà không muốn xin lỗi, không muốn thực hiện các quy tắc tối thiểu trong giao tiếp, thành thử ra, trong mắt người khác, chủ thể bị xem là “đánh mất thể diện”.
Vì trọng sĩ diện nên không muốn người khác xem thường, bên ngoài tỏ ra thờ ơ nhưng thực chất muốn xin lỗi, cũng muốn thể hiện mình là biết cư xử có quy tắc.
Chủ thể tin rằng, chỉ có đảm bảo thực hiện các quy tắc, các nguyên tắc trong cư xử (xin lỗi) đúng mực thì mới là người có danh dự, có thể diện, vì vậy mà người khác càng tôn trọng mình hơn, vị thế mình cũng được nâng lên.
- Tính tương hòa
Vấn đề là ở chỗ giải quyết trọng sĩ diện, làm thế nào vừa giữ được sự tự tôn, thể diện cho bản thân nhưng vẫn đáp ứng các yêu cầu, quy tắc trong ứng xử, giao tiếp mà trường hợp cụ thể là xin lỗi? Do đó, chủ thể trọng thể diện, tự tôn cá nhân chỉ cần chọn cách tiếp cận cân bằng, vừa phải; tiếp thu những cái bên ngoài, dám nhận trách nhiệm và nói lời “xin lỗi” nếu mình sai; bớt đi cái tôi trung tâm để nhanh chóng giải quyết được mâu thuẫn, tình thế, đi đến hòa thuận trong quan hệ gia đình, quan hệ xã hội. Ngược lại, con người cũng không nên quá cứng nhắc, quy tắc, duy lý mà tùy trường hợp, tùy đối tượng, tùy tính chất mức độ của tình huống mà có nên đòi hỏi người khác phải xin lỗi hay không; đảm bảo quy tắc nhưng cũng không nên xúc phạm đến danh dự người khác.

Bài tập 2:
Phân tích và lập cấu trúc cho đề tài
Phân tích: “Văn hóa xin lỗi của người Việt trong giai đoạn hiện nay”
Từ khóa: “xin lỗi”, “Việt Nam”, “hiện nay”
Danh từ trung tâm: “văn hóa xin lỗi”
Định tố 1: “người Việt”
Định tố 2: “giai đoạn hiện nay”
Lập cấu trúc cho đề tài:
Cấp độ 0: Văn hóa giao tiếp
Cấp độ 1(đối tượng) Chào hỏi Xin lỗi Cảm ơn
Cấp độ 2 (không gian) Phương Tây Việt Nam Phương Đông
Cấp độ 3 (chủ thể) Người Hoa Người Việt Tộc người khác
Cấp độ 4 (thời gian) Truyền thống Hiện tại Tương lai

[To Anh Thu]

Bài tập 6:
Định nghĩa LŨ
Bước 1: Tìm tất cả định nghĩa hiện có
Theo Viện Ngôn ngữ học 2002: Từ điển Tiếng Việt phổ thông. – Nxb Tp.HCM, lũ (danh từ) là nước dâng cao ở vùng nguồn, dồn mạnh vào dòng sông trong một thời gian tương đối ngắn, do mưa hoặc tuyết tan gây ra. Ví dụ: mùa nước lũ, dòng nước lũ.
Theo http://vdict.com : “lũ là mưa nguồn làm cho nước dâng lên to ”
Theo Trung tâm khí tượng thủy văn quốc gia, lũ là hiện tượng nước sông dâng cao trong một khoảng thời gian nhất định, sau đó giảm dần .
Bước 2: Phân tích từng định nghĩa theo yêu cầu của định nghĩa




Bước 3: Phân loại các định nghĩa, xác định những nét nghĩa chung có thể tiếp thu, những đặc trưng sai/thiếu cần bổ sung, sửa chữa
Theo đặc trưng giống, có “hiện tượng” (trung tâm khí tượng) nhưng chưa đầy đủ, cần phân loại và xác định đặc trưng giống
Theo đặc trưng loài, cả 3 định nghĩa đều có tiêu chí: nước dâng lên (1). Tiếp thu đặc trưng này.
Giữa định nghĩa của Từ điển Tiếng Việt và Trung tâm khí tượng thủy văn còn có nét nghĩa chung về thời gian: “trong một thời gian tương đối ngắn” ~ “trong một khoảng thời gian nhất định”. Cũng tiếp thu đặc trưng này.
Giữa định nghĩa của Từ điển Tiếng Việt và từ điển vdict.com có nét nghĩa chung về điều kiện phát sinh: “mưa”. Tiếp thu đặc trưng này.
Cần bổ sung rõ nghĩa đặc trưng giống. Như vậy có thể tiếp thu 3 đặc trưng: “do nước dâng lên”; “mưa” và “trong một thời gian nhất định”
Bước 4: Tìm tất cả các cách sử dụng hiện hành, đối chiếu với kết quả (3) để điều chỉnh, bổ sung các đặc trưng cùng nội dung cụ thể của chúng
Bộ Tài nguyên Môi trường định nghĩa: lũ là hiện tượng dòng nước do mưa lớn tích lũy từ nơi cao tràn về dữ dội làm ngập lụt một khu vực hoặc một vùng trũng, thấp hơn
Theo http://tuvanmoitruong.com : Lũ là hiện tượng thiên nhiên xảy ra khi có sự dâng lên đột ngột, bất thường của dòng nước làm tràn ngập các khu vực xung quanh trong khoảng thời gian.
Bổ sung cho đặc trưng giống
Bước 5: Xác định đặc trưng giống
Là hiện tượng tự nhiên
Bước 6: Xác định các đặc trưng loài (khu biệt khái niệm được định nghĩa với những khái niệm khác cùng bậc)
(a) Do nước gây ra (phân biệt với động đất, sấm chớp, tuyết,…) Khởi nguồn của lũ có thể là mưa hoặc do tuyết tan, trường hợp tuyết tan ít phổ biến hơn, nhưng không thể loại trừ
(b) có cường suất (khác với nước trong ao, hồ…) (cường suất là sự biến đổi mực nước trong một đơn vị thời gian)  tiêu trừ đặc trưng “thời gian” và “giảm dần khi ra biển”
(c) từ nơi cao hơn đến nơi thấp hơn (phân biệt với sóng thần, triều cường dâng cao)
(d) có thời gian nhất định (khác với nước ở thác, ghềnh)
Sơ bộ có định nghĩa: Lũ là hiện tượng tự nhiên xảy ra do tuyết hoặc mưa từ phía thượng nguồn tạo nên sức ép về nước dồn xuống hạ nguồn trong một thời gian nhất định, sau đó giảm dần trước khi ra biển.
 Nhận xét: dài dòng, nhiều chi tiết có thể giản lược
Bước 7: Lập sơ đồ, kiểm tra việc đáp ứng các yêu cầu về hình thức và nội dung, chỉnh sửa lại.



Sản phẩm cuối cùng: Lũ là hiện tượng tự nhiên do nước có cường suất từ nơi cao dồn xuống nơi thấp hơn trong khoảng thời gian nhất định.

[To Anh Thu]

Bài tập 8:
Phân tích Văn hóa xin lỗi trong gia đình người Việt hiện nay bằng phương pháp loại hình



Xuất phát từ hai loại hình văn hóa khác nhau nên văn hóa xin lỗi của Việt Nam và các nước phương Tây cũng có sự khác biệt:
Loại hình văn hóa của các nước phương Tây thiên về dương tính nên họ cởi mở hơn, minh bạch, công khai và không ngại thể hiện, cũng không tạo một vỏ bọc để tự bao che. Trong giao tiếp giữa cha mẹ với con cái, dù sai họ cũng sẵn sàng xin lỗi con mình. Thế nhưng, từ “sorry” trong “I am sorry” của cộng đồng Anh ngữ cũng có hai nghĩa. Nghĩa thực chất muốn xin lỗi là “xin lỗi”, nghĩa còn lại là “rất lấy làm tiếc”. Vậy văn hóa xin lỗi của phương Tây cũng có vấn đề của riêng nó.
Việt Nam với loại hình thiên về âm tính nên cư xử thiên về tình cảm, sống khép kín hơn so với người phương Tây. Văn hóa xin lỗi của người Việt vì vậy, thường không biểu đạt bằng lời nói mà có thể là nụ cười, cái gật đầu, qua ánh mắt… Trong gia đình, khi có bất đồng ý kiến, thường là con cái phải xin lỗi cha mẹ, tuy vậy, trong nhiều gia đình vẫn có khuynh hướng dân chủ, bình đẳng và tôn trọng lẫn nhau nên lời xin lỗi của cha mẹ cũng là cách giáo dục với con cái họ. Vì lý do hiểu lầm gì đó, cha mẹ nhiều lúc cũng muốn xin lỗi con cái nhưng còn tùy thuộc vào tính cách đứa con (mà có hướng cư xử, giáo dục phù hợp), hơn nữa là tính tôn ti trong gia đình giữa người trên kẻ dưới, và bên cạnh đó, còn là vì tôn nghiêm của bậc làm cha mẹ nên họ thường im lặng, hoặc xin lỗi bằng hành động, cử chỉ âu yếm “ngôn ngữ không lời”
Tóm lại: đối chiếu giữa hai hình thức, cách thức xin lỗi trong văn hóa giao tiếp của người Việt Nam và người phương Tây sẽ có những khác biệt và những khác biệt này xuất phát từ đặc trưng loại hình quy định. Từ đó, để thấy rằng sự phong phú trong cách ứng xử của các nền văn hóa là vô cùng đa dạng, có mặt mạnh mặt yếu, mặt mạnh của nền văn hóa này sẽ là mặt yếu của nền văn hóa kia. Không có nền văn hóa nào cao hơn các văn hóa khác. Bảng so sánh không phải để đóng cho văn hóa xin lỗi Việt Nam một sự yếu kém hay lạc hậu hay không phải để dán cho văn hóa phương Tây sự vượt bậc, mà là để tìm ra tiếng nói chung, thông hiểu nhau hơn.