Đề tài: VÕ THUẬT CỔ TRUYỀN BÌNH ĐỊNH HIỆN NAY
Võ thuật cổ truyền Bình Định được hình thành từ lâu đời, nhưng định hình và phát triển mạnh mẽ từ thời Tây Sơn(TK18). Nói đến võ thuật cổ truyền Bình Định, người ta nghĩ ngay đến phong trào nông dân Tây Sơn và vị anh hùng áo vải cờ đào Quang Trung-Nguyễn Huệ với những chiến công lừng lẫy một thời. Võ thuật cổ truyền Bình Định tập trung chủ yếu những tinh hoa của võ thuật cổ truyền cùa dân tộc Việt được gìn giữ, phát triển từ thời Tây Sơn đến nay.Trong Võ thuật cổ truyền Bình Định bao gồm những nội dung, tinh hoa chủ yếu như: võ thuật thuật trong biểu diễn( quyền pháp, 18 môn binh khí), võ thuật trong chiến đấu hay tự vệ, võ đạo(đạo của người học võ), và nhạc võ(âm nhạc và võ thuật kết hợp).
Phân tích tên đề tài
1. Xác định từ khóa
Có 2 từ khóa: Võ thuật cổ truyền, Bình Định.
2. Xác định cấu trúc ngữ pháp tên đề tài
- Danh từ trung tâm: Võ thuật cổ truyền
- Định tố 1: Bình Định.
- Định tố 2 : Hiện nay.
Mâu thuẩn
1. Võ thuật hiện đại >< võ thuật cổ truyền.
2. Các loại hình âm nhạc truyền thống khác như: nhã nhạc cung đình, hát quan họ, hò, ví,… >< nhạc võ.
3. Được chú ý nghiên cứu, phát triển >< ít được nghiên cứu.
4. Nhu>< cuong, nhanh>< cham.
5. Tinh thần thượng võ >< không thượng võ.
6. Phi phát triển >< bảo tồn ><phát triển.
Đối tượng nghiên cứu: Võ thuật cổ truyền Bình Định
* Tính tương hiện:
- Trong võ thuật cổ truyền cũng tồn tại những chiêu thức võ thuật, phương pháp rèn luyện thể chất, tinh thần phù hợp với cuộc sống hiện đại của võ thuật hiện đại.
-Trong võ thuật hiện đại cũng có những chiêu số võ thuật, phần nghi lễ trang trọng, phần võ đạo hướng con người đến với việc tu dưỡng đạo đức cá nhân như trong võ cổ truyền.
* Tính tương hóa:
- Phát triển võ thuật cổ truyền một cách cực đoan sẽ làm mất đi sức sống, sự giao lưu,phát triển để làm phong phú võ thuật cổ truyền, mất đi sự phù hợp với nhu cầu học võ, luyện võ của con người thời hiện đại.
- Phát triển võ thuật hiện đại một cách cực đoan như chạy theo nhu cầu của thị trường, chạy theo đồng tiền, sẽ làm mất đi giá trị, ý nghĩa giáo dục, rèn luyện nhân cách, tu dưỡng đạo đức làm người của truyền thống văn hóa võ thuật cổ truyền dân tộc.
-Tính hướng hòa: Võ thuật cổ truyền(âm tính)+ Võ thuật hiện đại (dương tính)=>Bảo tồn, gìn giữ và phát huy Võ thuật cổ truyền Bình Định bên cạnh việc chắt lọc, tiếp thu những tinh hoa của võ thuật hiện đại để làm phong phú thêm cho võ thuật cổ truyền Bình Định và phù hợp nhu cầu của cuộc sống hiện nay.
BÀI TẬP 3-4: XÁC ĐỊNH KCT VÀ LẬP ĐỀ CƯƠNG CHO ĐỀ TÀI
LẬP ĐỀ CƯƠNG:
Đề tài: VÕ THUẬT CỔ TRUYỀN BÌNH ĐỊNH HIỆN NAY
PHẦN DẪN NHẬP
1. Lý do chọn đề tài.
2. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu.
3. Mục đích nghiên cứu của đề tài
4. Phương pháp nghiên cứu
5. Sơ lược tình hình nghiên cứu trong và ngoài nước
6. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn.
7. Bố cục đề tài.
Chương 1: Những Tiền Đề Lý Luận Và Thực Tiễn
1.1. Những tiền đề lý luận
1.1.1. Tổng quan về võ thuật
1.1.2. Tổng quan về võ thuật cổ truyền và võ thuật cổ truyền Bình Định
1.1.2. Định nghĩa võ thuật cổ truyền và ý nghĩa việc nghiên cứu nó
1.2. Những tiền đề thực tiễn
1.2.1. Điều kiện địa lý tự nhiên
1.2.2. Điều kiện lịch sử-xã hội
Tiểu kết
Chương 2: Võ Thuật Cổ Truyền Bình Định Nhìn Từ Thời Gian và Chủ Thể Văn Hóa
2.1. Võ thuật cổ truyền Bình Định nhìn từ thời gian văn hóa
2.1.1. Sự giao lưu văn hóa qua võ thuật cổ truyền Bình Định thời kỳ du nhập(từ thời Hậu Lê cho đến trước thời Tây Sơn)
2.1.2. Sự tiếp biến văn hóa qua võ thuật cổ truyền Bình Định(từ thời Tây Sơn cho đến nay)
2.2. Võ thuật cổ truyền Bình Định nhìn từ chủ thể văn hóa
2.2.1. Trường phái võ thuật của nữ giới
2.2.2. Trường phái võ thuật của nam giới
Tiểu kết
Chương 3: Võ Thuật Cổ Truyền Bình Định Nhìn Từ Không Gian Văn Hóa
3.1. Võ thuật cổ truyền Bình Định ở huyện Tây Sơn-Bình Định
3.2. Võ thuật cổ truyền Bình Định ở thị xã An Nhơn-Bình Định
3.3. Võ thuật cổ truyền Bình Định ở huyện Tuy Phước-Bình Định
Tiểu kết
PHẦN KẾT LUẬN
- Kết luận chung về đề tài.
- Những mặt đạt được của đề tài.
- Những mặt hạn chế của đề tài
- Hướng nghiên cứu phát triển đề tài.
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
PHỤ LỤC HÌNH ẢNH
SƯU TẦM TƯ LIỆU
BÀI TẬP SƯU TẦM TƯ LIỆU
TIẾNG VIỆT
1. Baobinhdinh.com: Vùng đất võ, nguồn:
http://www.baobinhdinh.com.vn/vungdatvo/2006/11/34814/
2. Chu Bích Thu và nhiều tác giả 2002: Từ điển tiếng Việt phổ thông.- Nxb Tp.HCM.
3. Edu.go.vn: Khám phá chiến thuyền của thủy quân Việt xưa, nguồn:
http://edu.go.vn/e-tap-chi/tin/7/33/638 ... t-xua.html
4. En.wikipedia.org: Chinese martial arts (Võ thuật cổ truyền Trung Hoa), nguồn:
http://en.wikipedia.org/wiki/Chinese_martial_arts
5. Hải Ân (dịch) 1999: Khí công Thiếu Lâm tự.- Nxb Mũi Cà Mau.
6. Lê Qúy Đôn 1962: Vân đài loại ngữ.- Nxb Văn Hóa, tập 1.
7. Nguyễn Văn Ngọc 2006: Bình Định chân truyền.- Nxb Phương Đông.
8. Phạm Văn Học 2011: Vẻ đẹp nhân văn trong võ Bình Định.-Tạp chí văn hoá- nghệ thuật, số 320.
9. Thanglongvodao.com: Uống nước nhớ nguồn hướng về ngày giỗ tổ của
môn phái, nguồn:
http://thanglongvodao.com/index.php?opt ... atest-news
10. Trần Ngọc Thêm 1999: Cơ sở văn hóa Việt Nam.-Nxb Gíao Dục.
11. Trần Quốc Vượng 2000: Văn hóa Việt Nam-tìm tòi và suy ngẫm.-Nxb Văn hóa dân tộc-Tạp chí văn hóa nghệ thuật Hà Nội.
12. Trần Tuấn Kiệt 2004 : Quyền thuật Trung Hoa.-Nxb Thể Dục Thể Thao.
13. Trương Hữu Quýnh (cb) 2008: Đại cương lịch sử Việt Nam.-Nxb Gíao Dục.
14. Trung sơn võ đạo Việt Nam 2011: Lược sử võ thuật Việt Nam, nguồn:
http://vocotruyen.vn/luoc-su-vo-thuat-viet-nam.html
15. Trương Văn Bảo 2012: Khái niệm âm dương với võ cổ truyền, nguồn:
http://mic.edu.vn/thongtinvothuat/tulieuvothuat/?ct=199
16. Vi.wikipedia.org: Hùng kê quyền, nguồn:
http://vi.wikipedia.org/wiki/H%C3%B9ng_ ... %E1%BB%81n
17. Vi.wikipedia.org : Lão mai quyền, nguồn :
http://vi.wikipedia.org/wiki/L%C3%A3o_mai_quy%E1%BB%81n
18. Vi.wikipedia.org: Việt võ đạo, nguồn:
http://vi.wikipedia.org/wiki/Vovinam_-_ ... .E1.BA.A1o.
19. . Vi. wikipedia.org : Võ cổ truyền Việt Nam, nguồn :
http://vi.wikipedia.org/wiki/V%C3%B5_c% ... BB%87t_Nam
20. Vocotruyen.vn: Võ cổ truyền-lịch sử võ thuật Bình Định, nguồn:
http://vocotruyen.vn/vo-co-truyen-lich- ... -dinh.html
21. Vũ Dương Ninh (cb) 2006: Lịch Sử Văn Minh Thế Giới.-NXB Gíao Dục.
TIẾNG ANH
1. Baobinhdinh.com.vn: Land-people, nguồn:
http://www.baobinhdinh.com.vn/land-peop ... /10/98574/
2. Binhdinh-salongcuong.org: VN tradition commemoration culture (Văn hóa giỗ tổ truyền thống của Việt Nam), nguồn:
http://www.binhdinh-salongcuong.org/VN_ ... tiaux.html
3. En.wikipedia.org: Chinese martial arts (Võ thuật cổ truyền Trung Hoa), nguồn:
http://en.wikipedia.org/wiki/Chinese_martial_arts
DOCUMENT MAP
TẠO MỤC LỤC TỰ ĐỘNG
BÀI TẬP: LẬP BẢNG, THUẬT GIẢI, SƠ ĐỒ
1. LẬP BẢNG CHO NỘI DUNG ĐỀ TÀI
2. Xây dựng thuật giải
BÀI TẬP: XÂY DỰNG ĐỊNH NGHĨA CHO ĐỀ TÀI ĐÃ CHỌN
1. Tìm tất cả những định nghĩa hiện có
- Theo từ điển tiếng Việt: Theo từ điển tiếng Việt : “Võ thuật là thuật đánh võ” (theo Chu Bích Thu và nhiều tác giả 2002: Từ điển tiếng Việt phổ thông.- Nxb Tp.HCM, trang 1030).
- Wikipedia: Võ cổ truyền Việt Nam dùng để chỉ những hệ phái võ thuật lưu truyền trong suốt trường kỳ lịch sử của dân tộc Việt Nam, được người Việt sáng tạo và bồi đắp qua nhiều thế hệ, hình thành nên kho tàng những đòn, thế, bài quyền, bài binh khí, kỹ thuật chiến đấu đặc thù. Với những kỹ pháp võ thuật này, người Việt Nam đã dựng nước, mở mang và bảo vệ đất nước suốt trong quá trình lịch sử Việt Nam.
- http://en.wikipedia.org/wiki/Martial_arts: Martial arts are extensive systems of codified practices and traditions of combat that are practiced for a variety of reasons, including self-defense, competition, physical health and fitness, as well as mental, physical and spiritual development.(Có thể hiểu định nghĩa tiếng Anh trên như sau: Võ thuật là hệ thống lớn của những phương pháp luyện tập và những kĩ thuật chiến đấu truyền thống được con người luyện tập cho các mục đích đa dạng bao gồm tự vệ, thi đấu, sức khỏe, cũng như phát triển thể chất và tinh thần.)
- http://en.wikipedia.org/wiki/Chinese_Martial_arts: Chinese traditional martial arts are a number of fighting styles(cách thức) that have developed over the centuries in China. These fighting styles are often classified according to common traits, identified as "families", "sects" or "schools" of martial arts. Examples of such traits include physical exercises involving animal mimicry, or training methods inspired by Chinese philosophies, religions and legends.(Có thể hiểu như sau: Võ thuật cổ truyền Trung Hoa là những cách thức chiến đấu đã phát triển suốt nhiều thế kỷ ở Trung Hoa, những cách thức chiến đấu này được phân loại theo những đặc trưng phổ biến về võ thuật của những gia đình, môn phái, võ quán. Điền hình của những sự đặc trưng này bao gồm những bài tập thể chất liên quan đến việc bắt chước các con loài động vật, hay những phương pháp được gây cảm hứng từ triết học, tôn giáo và truyền thuyết.)
2. Phân tích từng định nghĩa theo yêu cầu của định nghĩa
3. Phân loại các định nghĩa, xác định những nét nghĩa chung có thể tiếp thu, những đặc trưng sai/thiếu cần bổ sung:
-Theo đặc trưng giống, có 2 loại là: thuật( mục 2.1) hay kĩ thuật chiến đấu và các phương pháp luyện tập.
-Theo đặc trưng loài: ở cả 3 mục đều có các tiêu chí về thời gian( tính lịch sử, hay tính truyền thống). Nhưng ở mục 2.2 lại không có làm rõ tính chủ thể của võ thuật cổ truyền và tính đặc thù(như ngoài luyện tập tay không, còn có binh khí, khí công, võ đạo,…) . Còn mục 2.2 và 2.3 lại làm rõ tiêu chí sự đa dạng của chủ thể(hệ phái, families,…), không gian (Việt Nam, Trung Hoa), và tính đặc thù. Tuy nhiên, cả 2 tiêu chí này cần được khái quát hóa(do chỉ đề cập đến trường hợp của Việt Nam và Trung Hoa).
Tóm lại, cần khái quát hóa và chính xác hóa các đặc trưng loài.
4. Tìm tất cả các cách sử dụng khái niệm hiện hành, đối chiếu với kết quả (3) để điều chỉnh, bổ sung các đặc trưng cùng nội dung cụ thể của nó.
- Ở Đông Bắc Á: Nổi tiếng với các môn võ Karatedo của Nhật, Taewondo của Hàn Quốc.
- Ở Đông Nam Á: Nổi tiếng với Muway Thái, Pencatsilat của Indonesia.
Như vậy, về mặt không gian võ thuật cổ truyền không chỉ có ở Việt Nam mà còn có ở các khu vực khác của Châu Á.
- Các môn võ kể trên (trừ Muway Thái, pencatsilat) ngày nay đều được xem là những môn võ hiện đại, do mang tính thể thao cao,tính thống nhất cao về quyền thuật, võ lí, võ đạo, mà thiếu đi tính đa dạng xét theo chủ thể, không có những phương pháp luyện tập đặc thù (như : quyền thuật kết hợp với binh khí), và có thời gian tồn tại không lâu trong lịch sử của dân tộc, quốc gia đó.
- Muway Thái tuy là võ cổ truyền của Thái nhưng thiếu đi hệ thống võ đạo, võ lý, và chỉ luyện tập tay không, không kết hợp với bình khí, hay nói cách khác là thiếu tính đặc thù, do đó nó cũng thuộc vào võ hiện đại.
- Pencatsilat tuy là võ thuật cổ truyền của Indonesia, có phương pháp luyện tập đặc thù, nhưng mang tính thể thao cao, tính thống nhất cao, và thiếu đi tính đa dạng xét theo chủ thể, nên cũng thuộc vào võ hiện đại.
Tóm lại, các tiêu chí để xem xét đó có phải là võ thuật cổ truyền hay không, cần xét đến: tính đa dạng, tính đặc thù về phương pháp luyện tập, và tính lịch sử.
[b]5. Xác định đặc trưng giống(Khái niệm rộng hơn cùng loại)[/b]
- Kĩ thuật chiến đấu và phương pháp luyện tập thể chất và tinh thần
6. Xác định các đặc trưng loài(Khu biệt khái niệm được định nghĩa với những khái niệm khác cùng bậc)
- Bằng tay chân và các loại binh khí(tính đặc thù)(phân biệt với các hình thức luyện tập của các môn võ hiện đại khác chỉ luyện tập với tay chân, mà không có binh khí như Karatedo, Taewondo,…)
- Được các hệ phái khác nhau.(tính đa dạng)( phân biệt với sự tồn tại đơn nhất, có tính thống nhất cao của các hệ phái như: Aikido, Taewondo, Muway Thái,…)
- Sáng tạo, và tích lũy trong suốt trường kì lịch sử.(tính lịch sử)(phân biệt với những môn võ hình thành trong thời gian không lâu hay không gắn liền với lịch sử của một dân tộc cụ thể)
-Của một dân tộc.
Từ những phân tích trên, tôi định nghĩa về võ thuật cổ truyền như sau:
Sản phẩm sơ bộ: Võ thuật cổ truyền là hệ thống những kĩ thuật chiến đấu và các phương pháp luyện tập thể chất và tinh thần bằng tay chân, và các loại binh khí, được các hệ phái khác nhau sáng tạo, tích lũy trong suốt trường kì lịch sử của một dân tộc.
7. Lập sơ đồ, kiểm tra việc đáp ứng các yêu cầu về hình thức và nội dung, chỉnh sửa lại.
Sản phẩm cuối cùng: Võ thuật cổ truyền là hệ thống những kĩ thuật chiến đấu và các phương pháp luyện tập thể chất và tinh thần bằng tay chân(hay thủ cước) và các loại binh khí, được các hệ phái khác nhau sáng tạo, tích lũy trong suốt trường kì lịch sử của một dân tộc.
BÀI TẬP VỀ SO SÁNH:
BÀI TẬP LOẠI HÌNH
Bài tập 8: Chọn nội dung thích hợp trong đề tài để vận dụng phương pháp loại hình nhằm phát hiện những tri thức mới.
1. Chọn hệ thống loại hình
Võ thuật cổ truyền Bình Định là một bộ phận của võ thuật cổ truyền Việt Nam. Do đó khi nói đến võ thuật cổ truyền Bình Định không thể không nhắc đến võ thuật cổ truyền Việt Nam.
Võ thuật cổ truyền Việt Nam hiện nay có thể phát triển thành 3 loại hình chủ yếu sau:
- Võ vật
- Võ trận (Võ dùng trong trận mạc).
- Võ nước ngoài đã được “Việt hóa”.
2. Định vị CKT cho đối tượng cần nghiên cứu
- Chủ thể: Võ thuật cổ truyền Việt Nam.
- Thời gian: Hiện nay.
- Không gian: Toàn bộ lãnh thổ Việt Nam.
3. Phân loại các phần tử của đối tượng nghiên cứu thành các nhóm
Võ thuật cổ truyền Việt Nam hiện nay phát triển ở ba vùng văn hóa lớn của cả nước, đó là: Bắc bộ, trung bộ và nam bộ.
4. Xác lập ánh xạ
5- Mô tả, chi tiết hóa, bổ sung, điều chỉnh, giải thích các hiện tượng đặc thù
Bắc bộ: Từ xưa đã xuất hiện môn vật trong các lễ hội ở làng xã, điển hình nhất là hội vật Liễu Đôi. Mặt khác, do văn hóa làng xã cố kết cộng đồng cao nên bảo lưu mạnh mẽ môn võ vật.
Miền Trung:Đỉnh cao của võ trận Đại Việt phải nói đến phong trào Tây Sơn XVIII. Chính phong trào này đã hình thành và phát triển mạnh mẽ môn võ trận-tức việc ứng dụng võ thuật vào trận mạc. Phong trào này tuy không tồn tại lâu trong lịch sử, nhưng võ trận Đại Việt đã được khái quát hóa, lí luận hóa cao độ, phát triển mạnh dưới thời kì của phong trào này. Ngày nay, võ thuật cổ truyền Tây Sơn ( Bình Định) là đại diện cho võ trận Tây Sơn nói riêng và Việt Nam nói chung phát triển mạnh ở khu vực miền Trung
Nam bộ : là nơi giao lưu văn hóa của nhiều dân tộc, bao gồm người Hoa(Minh hương), người Khơme, người Chăm,…Chính vì vậy mà võ thuật ở đây giao lưu rồi tiếp biến trên cái nền của văn hóa dân tộc Việt. Chẳng hạn các môn phái của người Hoa như: Thiếu Lâm, Võ Đang,… vào vùng đất Nam bộ đã trở thành Trung sơn Nam thiếu lâm Việt Nam, Tây Sơn Nhạn, Thiếu lâm Nững Xị bắc phái,…
)
