BÀI TẬP THỰC HÀNH 2: ĐỊNH VỊ ĐỐI TƯỢNG VÀ LẬP ĐỀ CƯƠNG CHI TIẾT CHO ĐỀ TÀI ĐÃ CHỌN
TÊN ĐỀ TÀI: TÍNH CỘNG ĐỒNG CỦA NGƯỜI HOA TẠI TPHCM
I. ĐỊNH VỊ ĐỐI TƯỢNG:
Chủ thể: Người Hoa
Không gian: TPHCM
Thời gian: từ khi người Hoa di cư vào TPHCM đến nay
II. ĐỀ CƯƠNG CHI TIẾT
Mục lục
Phần dẫn nhập
1. Lý do chọn đề tài:
Người Hoa là một bộ phận tộc người từ Trung Quốc di cư sang Việt Nam, họ sinh sống và làm việc lâu đời tại TPHCM. Theo số liệu thống kê ngày 01/04/2009, số lượng người Hoa đạt mức 414.045 người, chiếm 5.78 % tổng dân số của TPHCM. Tuy dân số không chiếm đa phần, nhưng cộng đồng này đã có nhiều đóng góp hiệu quả cho kinh tế TPHCM cũng như mang lại những giá trị văn hóa tinh thần độc đáo. Và, tính cộng đồng là một trong những nguyên nhân hàng đầu giúp người Hoa đạt được những bước tiến nhất định tại những vùng đất mà họ chọn làm nơi an cư lập nghiệp, cụ thể trong bài này là TPHCM.
2. Mục đích nghiên cứu
Nghiên cứu các khía cạnh xã hội, văn hóa và kinh tế giúp hiểu sâu hơn về tính cộng đồng, về các mặt tích cực và hạn chế (nếu có). Từ đó, đóng góp và đề xuất ý kiến góp phần xây dựng cộng đồng người Việt Nam ngày càng vững mạnh.
3. Lịch sử nghiên cứu vấn đề:
Người Hoa nói chung, hoặc người Hoa tại khu vực Đông Nam Á, Nam bộ Việt Nam…là đề tài mà các nhà khoa học đã và đang nghiên cứu trên nhiều khía cạnh khác nhau. Về các công trình nghiên cứu, có thể kể đến các tác giả và tác phẩm kèm theo như Phan An với “Người Hoa ở Nam Bộ”, Trần Hồng Liên với “Văn hóa của người Hoa ở Thành phố Hồ Chí Minh”, Nghị Đoàn và “Người Hoa ở Việt Nam – Thành phố Hồ Chí Minh”. Về lĩnh vực kinh tế có thể kể đến tác giả Trần Khánh với “Vai trò ngưởi Hoa trong nền kinh tế các nước Đông Nam Á”…
Nhìn chung, các tác phẩm trên đa phần trình bày phần nghiên cứu tổng quan về người Hoa nói chung, về các phương diện kinh tế, nét độc đáo trong văn hóa, phong tục tập quán, đời sống tinh thần… giúp người đọc hiểu tổng quan về người Hoa tại Việt Nam và tộc người này tại khu vực Đông Nam Á.
4. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn:
-Về mặt khoa học: nếu bài nghiên cứu thành công sẽ đóng góp cho lĩnh vực khoa học các phân tích rõ ràng về tính cộng đồng – một trong những yếu tố cần thiết của xã hội.
-Về mặt thực tiễn: nếu bài nghiên cứu thành công sẽ là minh chứng và kinh nghiệm điển hình về mặt tích cực của tính cộng đồng của người Hoa và thấy được những giá trị từ tính cộng đồng đến các mặt đời sống tinh thần và kinh tế của người dân TPHCM.
5.Phương pháp nghiên cứu:
Bài nghiên cứu được xây dựng bằng cách vận dụng các phương pháp hệ thống-cấu trúc và phương pháp thống kê.
6.Bố cục của luận văn:
Ngoài các phần như Dẫn nhập , Mục lục và phần Tài liệu tham khảo, bài nghiên cứu bao gồm ba chương. Trong đó, Chương 1 đề cập đến các khái niệm liên quan, việc di cư của người Hoa đến TPHCM để làm rõ nguyên nhân di cư và quá trình di cư. Bên cạnh đó, vai trò và vị thế của người Hoa tại TPHCM hiện nay cũng là cơ sở thực tiễn tạo tiền đề nghiên cứu sâu tính cộng đồng. Chương 2 giúp làm rõ và cụ thể hơn về các khía cạnh của tính cộng đồng người Hoa tại TPHCM trên ba mặt xã hội, văn hóa và kinh tế. Tiếp theo, Chương 3 nêu lên ảnh hưởng của tính cộng đồng người Hoa đến các mặt đời sống tinh thần và kinh tế của người dân TPHCM, bởi trong quá trình sinh sống tại địa phương này, những phong tục, lễ Tết, tín ngưỡng cũng như cách thức làm ăn kinh doanh ít nhiều đã ảnh hưởng đến cuộc sống của người Kinh và các tộc người khác trên địa bàn thành phố.
7. Lập đề cương chi tiết
CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN
1.1 Cơ sở lý luận
1.1.1 Khái niệm văn hóa tổ chức đời sống tập thể
1.1.1 Khái niệm về cộng đồng và tính cộng đồng
1.2 Cơ sở thực tiễn:
1.2.1 Sài Gòn, Chợ Lớn – các địa danh trước đây của TPHCM
1.2.2 Định nghĩa về người Hoa và quá trình di cư của người Hoa đến TPHCM qua các giai đoạn
1.2.3 Vai trò, vị thế của người Hoa tại TPHCM hiện nay
CHƯƠNG 2: CÁC KHÍA CẠNH CỦA TÍNH CỘNG ĐỒNG NGƯỜI HOA TẠI TPHCM
2.1 Khía cạnh xã hội
2.1.1 Các tổ chức Bang – Hội
2.1.2 Y tế
2.1.3 Giáo dục
2.2 Khía cạnh văn hóa
2.2.1 Lễ -Tết
2.2.2 Tín ngưỡng – Tôn giáo
2.2.3 Phong tục tập quán
2.3 Khía cạnh kinh tế - Triết lý kinh doanh
CHƯƠNG 3: GIÁ TRỊ CỦA TÍNH CỘNG ĐỒNG NGƯỜI HOA TRONG ĐỜI SỐNG CỦA NGƯỜI DÂN TPHCM
3.1 Giá trị về mặt tinh thần
3.1.1 Lễ - Tết
3.1.2 Tín ngưỡng – Tôn giáo
3.2 Giá trị về mặt kinh tế
3.2.1 Thành quả kinh tế mà người Hoa mang đến cho TPHCM
3.2.2 Kinh nghiệm kinh doanh từ việc vận dụng tính cộng đồng từ người Hoa
KẾT LUẬN