lengan92 đã viết:Bài tập thực hành 4: Định nghĩa “Văn hóa giao tiếp”Văn hóa giao tiếp bao gồm hai khái niệm là “văn hóa” và “giao tiếp”, dưới đây là quy trình để đưa ra một định nghĩa “văn hóa giao tiếp” thống nhất.
Bước 1 và 2: Các định nghĩa đã có trước và phân tích theo yêu cầu của định nghĩa:
ĐỊNH NGHĨA VĂN HÓACó rất nhiều định nghĩa khác nhau về văn hóa kể từ định nghĩa đầu tiên của E.B Tylor năm 1871 xem “Văn hoá là một tổng thể phức hợp bao gồm các kiến thức, tín ngưỡng, nghệ thuật, đạo đức, luật lệ, phong tục và toàn bộ những kỹ năng, thói quen mà con người đạt được với tư cách là thành viên của một xã hội”. Mayyor, tổng giám đốc UNESCO cũng đóng góp một định nghĩa khác: “Văn hoá bao gồm tất cả những gì làm cho dân tộc này khác với dân tộc khác, từ những sản phẩm tinh vi, hiện đại nhất cho đến tín ngưỡng, phong tục, tập quán, lối sống và lao động.”
Ở Việt Nam cũng xuất hiện nhiều định nghĩa khác nhau về văn hóa từ nhiều góc nhìn khác nhau. Tuy nhiên, định nghĩa hiện đang phổ biến rộng rãi của GS. TS Trần Ngọc Thêm có thể nói là bao quát nhất: “Văn hóa là một hệ thống hữu cơ các giá trị vật chất và tinh thần do con người sáng tạo ra và tích luỹ qua quá trình hoạt động thực tiễn, trong sự tương tác với môi trường tự nhiên và xã hội của mình.”
GIAO TIẾP- Theo nhà triết học người Đức L. Pheurbach: “Con người cá thể không chứa bản chất con người trong mình… Bản chất con người chỉ bộc lộ ra trong giao tiếp, trong thể thống nhất giữa con người với con người. Con người để cho mình chỉ là con người theo nghĩa thông thường; còn con người trong giao tiếp với đồng loại, trong sự thống nhất giữa Tôi với Anh mới chính là Thượng đế”.
- Trong cuốn sách “Thế giới của sự giao tiếp” I.K. Buber cho rằng: “giao tiếp là mối liên hệ có ý thức của con người trong cộng đồng loài người”.
- G.M. Andreva nêu một định nghĩa trong cuốn “Tâm lý học xã hội” như sau: “Giao tiếp là quá trình tác động lẫn nhau trao đổi thông tin ảnh hưởng lẫn nhau, hiểu biết và nhận thức lẫn nhau”.
- Theo W.C Himstreet định nghĩa “giao tiếp là một quá trình trao đổi thông tin giữa các cá nhân thông qua một hệ thống bao gồm các ký hiệu, dấu hiệu và hành vi. Giao tiếp cũng có thể hiểu là các hình thức biểu lộ tình cảm, trò chuyện, diễn thuyết, trao đổi thư tín, thông tin”
- Giáo sư Bùi Tiến Quý cũng định nghĩa: “ Giao tiếp là hoạt động trao đổi thông tin để nhận biết và tác động lẫn nhau trong quan hệ giữa người với người để đạt được mục đích nhất định. Vì vậy phải là quá trình hai chiều tức là người phát tin không bao giờ chỉ muốn một mình mà không chú ý tới tiếp nhận thông tin phản hồi của người nhận tin”.
Nhìn chung các định nghĩa về giao tiếp đều cho thấy giao tiếp gắn liền với con người, thông qua các công cụ riêng và đặc trưng riêng. Tuy nhien để hiểu được thế nào là “văn hóa giao tiếp”, từ các định nghĩa về giao tiếp như trên ta cần kết hợp với cách hiểu về văn hóa
VĂN HÓA GIAO TIẾP- Một định nghĩa phổ biến về văn hóa giao tiếp hiện nay: “Văn hóa giao tiếp là một bộ phận trong tổng thể văn hóa nhằm chỉ quan hệ giao tiếp có văn hóa của mỗi người trong xã hội (giao tiếp một cách lịch sự, thái độ thân thiện, cởi mở, chân thành, thể hiện sự tôn trọng nhau), là tổ hợp của các thành tố: lời nói, cử chỉ, hành vi, thái độ, cách ứng xử…”
• Ưu điểm: dể hiểu, đầy đủ
• Nhược điểm: chưa bao quát, liệt kê
Bước 3: Xác định tính hợp lý của định nghĩaMỗi định nghĩa về giao tiếp, văn hóa giao tiếp đều nêu lên được những nét đặc trưng của văn hóa ẩm thực, tuy nhiên để khu biệt văn hóa ẩm thực với các thành tố văn hóa khác thì vẫn là chưa đủ.
Có thể rút ra các đặc trưng của văn hóa giao tiếp như sau:
- Là một thành tố trong văn hóa
- Động vật cũng có cách giao tiếp riêng của nó nhưng để đạt đến “văn hóa giao tiếp” thì chỉ có con người
- Văn hóa giao tiếp không chỉ là quá trình với cách thức, mục đích riêng, mà nó còn là các giá trị
- Trong sự tác động của môi trường tự nhiên và xã hội.
Bước 4: Tìm tất cả cách sử dụng khái niệm hiện có, đối chiếu với kết quả 3 để điều chỉnh và bổ sung các đặc trưng cùng nội dung cụ thể của chúng
Định nghĩa về giao tiếp và văn hóa giao tiếp hiện có chỉ chú trọng vào quá trình, cách thức, mục đích, vị trí,.. nhưng chưa bao quát và giúp khu biệt với đối tượng khác. Định nghĩa đi theo hướng “giao tiếp có văn hóa” với ý nghĩa “văn hóa” như một tính từ bổ sung cho “giao tiếp”
Và để phân biệt được văn hóa ẩm thực với các thành tố khác thì cần xác định giao tiếp như một “tiểu văn hóa” trong sự tương tác với môi trường tự nhiên và xã hội.
Bước 5: Nêu các đặc trưng của đối tượng được định nghĩa:Đặc trưng giống: Hệ thống
Đặc trưng loài:
- Các giá trị
- Trong quá trình hoạt động trao đổi thông tin
- Tương tác với môi trường tự nhiên và xã hội
Bước 6: Tổng hợp thành định nghĩa mới từ hai bước 4 và 5:
Có thể đưa ra định nghĩa khái quát như sau: “Văn hóa giao tiếp là hệ thống các giá trị vật chất và tinh thần do con người sáng tạo và tích lũy trong quá trình hoạt động trao đổi thông qua sự tương tác với môi trường tự nhiên và xã hội”.
Bước 7: Kiểm tra lại tính hợp lý, chặt chẽ và khoa học của định nghĩa đưa ra
Sơ đồ phân tích định nghĩa: 
