Bài tập 4
Chọn một khái niệm cơ bản trong đề tài NC của mình để xây dựng định nghĩa (trình bày theo 7 bước và lập sơ đồ).1. Tìm và phân loại tất cả các định nghĩa hiện có về phong thuỷ Theo Wikipedia Tiếng Việt: Phong thủy (風水) là học thuyết chuyên nghiên cứu sự ảnh hưởng của hướng gió, hướng khí, mạch nước đến đời sống hoạ phúc của con người.
Theo (Elizabeth Moran, Joseph Yu, Val Biktashev, 2012 trang 21), thì “thuật ngữ này (phong thuỷ) trình bày một nghệ thuật và khoa học sống hoà hợp với môi trường thiên nhiên xung quanh bạn”.
2. Phân tích từng định nghĩa theo yêu cầu của định nghĩaNhìn chung, định nghĩa về phong thuỷ có thể chia làm 2 nhóm tượng trưng như trên. Một là theo hướng nghĩa từ nguyên, khu biệt rõ ràng hai yếu tố từ trong tên gọi là “gió” và “nước”. Tuy nhiên, theo Wikipedia, thì định nghĩa này lại chứa đựng nhiều yếu tố mơ hồ không rõ ràng, tối nghĩa vì không thấy được sự liên kết giữa các yếu tố với nhau. Nghĩa là không có tính hệ thống.
Định nghĩa thứ 2 của nhóm tác giả Elizabeth Moran thì chỉ tập trung vào vấn đề con người sống hoà hợp với môi trường thiên nhiên xung quanh, mà bỏ qua các tác động ở góc độ văn hoá, tâm linh.
3. Phân loại định nghĩa, xác định những nét chung có thể tiếp thu, các đặc trưng sai/thiếu cần sữa chữa bổ sungHai định nghĩa trên là điển hình của 2 nhóm, liệt kê và nêu đặc trưng.
Theo wikipedia Việt Nam, là định nghĩa liệt kê: hướng gió, mạch nước, hướng khí. Tuy nhiên, lại mở rộng thêm một khái niệm “khí” khiến định nghĩa vô định, cùng với nó là khái niệm hoạ, phúc của con người, vốn là khái niệm mang tính siêu hình, không biện chứng. Và đồng thời lại giới hạn phạm vi định nghĩa trong ba yếu tố đó thôi.
Nhóm định nghĩa thứ hai, nêu đặc trưng của nhóm tác giả Elizabeth Moran thì chỉ nhấn mạnh tới góc độ sống hoà hợp với thiên nhiên và môi trường xung quanh. Không thấy được các góc độ khác trong văn hoá phương Đông.
4. Tìm tất cả các cách khái niệm hiện hành, đối chiếu với kết quả để điều chỉnh, bổ sung các đặc trưng cùng nội dung cụ thể của chúngHiện nay, phong thuỷ được hiểu như là thuật phong thuỷ, chứ không còn như nghĩa từ nguyên của nó nữa. Nó không chỉ là cách sống hoà hợp, tận dụng môi trường thiên nhiên xung quanh, mà còn là sử dụng các công cụ, yếu tố thuộc về văn hoá tâm linh theo quan niệm của con người. Trong đó, bao gồm các khái niệm về khí (vận, mệnh) của con người. Và trong hệ thống văn hoá phương Đông, thuật phong thuỷ gắn liền với văn hoá dân gian và tín ngưỡng của khu vực nữa.
5. Xác định đặc trưng giốngNhư vậy, phong thuỷ hay thuật phong thuỷ trong cuộc sống hiện đại là một phần trong văn hoá dân gian, thuộc về nhu cầu tâm linh của con người.
6. Xác định đặc trưng loàiNhư vậy, phong thuỷ hay thuật phong thuỷ được khu biệt không chỉ bởi sự tổng hợp kiến thức và kinh nghiệm của dân gian trong việc nhận thức và tận dụng môi trường sống xung quanh mà còn là một phần tín ngưỡng, thoả mãn nhu cầu tâm linh của con người.
- Con vật cũng có cách ứng xử với môi trường tự nhiên, nhưng không tạo thành các giá trị tinh thần, không có tính hệ thống, chỉ là quá trình thích nghi với điều kiện tự nhiên.
- Phong thuỷ có tính lịch sử, có giá trị trong cộng đồng.
7. Sơ đồ cấu trúc