SỰ HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỄN VĂN HÓA HỌC Ở NƯỚC NGOÀI
PGS.TS. Nguyễn Tri Nguyên
Viện Văn hóa - Thông tin (HN)
I. Văn hóa học ở Mĩ - nửa đầu thế kỷ XX
1. 1. R. Linton - dự báo một khoa học mới về văn hóa
Nhà nhân học người Mỹ nổi tiếng Ralph Linton, từ năm 1945 trong một công trình có tựa đề “Cá nhân, xã hội và văn hoá - những khái niệm khoa học xã hội có tính liên ngành” đã dự báo sự ra đời khoa học này.
Vàỏ thời đại mình, ông chưa định danh cho nó, nhưng khi nghiên cứu các khái niệm cá nhân, xã hội và văn hóa ông nhận thấy chính bản thân các khái niệm này đã có tính liên ngành. Chẳng hạn cá nhân chỉ có thể hình thành trong những điều kiện xã hội và văn hoá nhất định, nhưng cá nhân bằng những nhu cầu và năng lực của nó tạo ra những cơ sở của mọi hiện tượng xã hội và văn hoá. Và xã hội là những nhóm cá nhân được tổ chức lại. Còn văn hoá là những kết cục cuối cùng của những ứng xử có tổ chức được lặp lại của các thành viên xã hội. Dường như trong việc nghiên cứu các đối tượng này đã có một sự phân công từ trước như một tiền định: tâm lí học thì nghiên cứu cá nhân, xã hội học thì nghiên cái xã hội, cộng đồng và nhân học thì nghiên cứu văn hoá. Bản thân đối tượng nghiên cứu đã có tính liên ngành tất sẽ đòi hỏi phương pháp nghiên cứu cũng phải có tính liên ngành. Ralph Linton một nhà nhân học bậc thầy người Mĩ ngay từ năm 1945 đã nhận thấy điều không ổn này và dự báo: